Diyelim ki Sivas’ta — Işık Barış Fidaner

2 Temmuz vesilesiyle Metin ve Kemal Kahraman’ın şarkısını yorumlayacağız (kayıt). Sözler:

Renklerde yaşamak seninle
Diyelim ki mavide
Diyelim ki mavide
Gökyüzünün denizle buluştuğu çizgide

Türkülerde yaşamak onunla
Diyelim ki semahta
Diyelim ki semahta
Sazın sözle dönmeğe başladığı anda

Ölümlerde yaşamak sizinle
Diyelim ki Sivas’ta
Diyelim ki Sivas’ta
Işığın ateşle göz göze geldiği anda

Renkler ve öğelerle başlayalım. Maviden sarıya yeşillikten geçilir ve her kıtada ikişer öğe kesişir:
1) Mavi: Gökyüzü ve Deniz
2) Yeşil: Saz ve Söz
3) Sarı: Işık ve Ateş

Saz-söz yeşillenen sarmaşıktır. Üç kıta Lacancı nakışlara tekabül eder:
1) Hayal (dream)
2) Simge (drama)
3) Gerçek (trauma)

Her kıtanın bir anı vardır:
1) Buluşma planları yapılır.
2) Dönmeye başlanmıştır ama…
3) Bitiş ve ölüm anı gelip çatar.
Sivas’ın yasını tutmanın amacı bitiş anından bitişme anları çıkarabilmektir. Şarkıdaki ezgi ve sözlerin bitişmesi veya şarkıyı dinleyen insanların bitişmesi veya burada yaptığım yorumların bitişmesi gibi.

Her an bir zamire aittir:
1) Sen hayaldir.
2) O simgedir.
3) Siz gerçektir.
“O simge” sen/siz’i (hayal/gerçek’i) ayırarak “sensiz”liği örter (bkz “Sen Siz Olmaz!”).

Dürtüsel boyuta gelelim. Görerek başlar, dinle(t)meye yönelir ve görülmeyle sonuçlanır:
1) Hayallere Bakış: Görme
2) Simgeleyici Seda: Dinle(t)me
3) Gerçeğin Nazarı: Görülme

Görülme gösterememedir, gösterilmedir.

Temel sorun dinle(t)menin imle(t)meye dönüşememesidir.

Bkz “Signifier Neden Gösteren Değil İmleyen Olarak Çevrilmeli”

Işık Barış Fidaner doktoralı (Boğaziçi Üniversitesi) bir bilgisayar bilimcidir. Yersiz Şeyler‘in Admini, Žižekian Analysis’in Editörü, Görce Yazıları‘nın Küratörüdür. Twitter: @BarisFidaner