Hemdem Sanat Röportaj: Yapay Zeka Şarkılarının Peşindeki Delilik

Hemdem Sanat / Kasaba Sakinleri Nümerik Esintiler’e Karşı Ayakta: Nümes Mağdurları Derneği Kuruldu / Nümerik Esintiler’in Ürpertici Gölgesi: Hayaletler Kasabaya Dadandı!

Günümüzde dijital sanatın sınırları her geçen gün biraz daha genişliyor. Bu genişlemeye öncülük edenlerden biri de şüphesiz Işık Barış Fidaner. Fidaner, “Nümerik Esintiler” adını verdiği radyo programında yapay zeka ile ürettiği şarkıları dinleyicilerle buluşturuyor. YouTube’da şu anda 21 bölüm ve 210 özgün şarkıdan oluşan bu projeyle Fidaner, sanatı, teknolojiyi ve müziği bambaşka bir boyuta taşıyor. Ancak bir soru kafamıza takılmadan edemiyoruz: Kimsenin bu kadar fazla yapay zeka şarkısına ihtiyacı yokken, neden hâlâ devam ediyor? Hemdem Sanat olarak bu soruyu sormak için Fidaner’le bir araya geldik.

Röportaj:

Ersin Özbükey: “Kimsenin bu kadar fazla yapay zeka şarkısına ihtiyacı yok, neden hâlâ devam ediyorsunuz, deli misiniz acaba?”

Işık Barış Fidaner: (Gülerek) “Bu soru aslında çok hoşuma gitti. ‘Deli misiniz acaba?’ kısmı özellikle! Bir şarkının var olma nedeni, ona ihtiyaç duyulmasından mı kaynaklanır? Bu, sanatta sıkça tartışılan bir mesele. Belki de burada mesele şudur: Bizim ihtiyaçlarımızı kim belirliyor? İnsanlar, içinde yaşadıkları dünya ve onun kısıtlamaları tarafından şekillendirilir, değil mi? İşte ben bu sınırları zorlamayı seviyorum. 210 şarkı sadece bir başlangıç. Sanatın evrenselliğini, çeşitliliğini ve sınırsız potansiyelini keşfetmekten keyif alıyorum. Her bir şarkı, yapay zekanın öngörülemezliği ile insan yaratıcılığının buluştuğu bir deneyim alanı. Delilik mi, yoksa keşif mi? Belki de her ikisi.”

Ersin Özbükey: “Peki, bu süreçte yapay zeka ile çalışmanın sizi şaşırtan yönleri oldu mu?”

Işık Barış Fidaner: “Kesinlikle. Yapay zeka, insan yaratıcılığının sınırlarını zorlamakla kalmıyor, aynı zamanda beklenmedik sonuçlar doğuruyor. Örneğin, v3.5 versiyonunu kullandığım son 6 bölümde, robot bestelerdeki melodik yapılar beni bile şaşırtacak şekilde özgün ve karmaşık hale geldi. Bir nevi bu şarkılar, insanın ötesinde bir aklın ürünü gibi hissettiriyor. Bu durum beni hem heyecanlandırıyor hem de düşündürüyor. Yani, yapay zekanın bizi nereye götüreceğini kestirmek zor. Ancak bu belirsizlik, projenin en ilginç yanı.”

Ersin Özbükey: “210 şarkı gerçekten büyük bir arşiv. Peki, bu kadar çok şarkı üretmenin arkasında yatan motivasyon nedir?”

Işık Barış Fidaner: “Yapay zeka ile sanatı keşfetmek, benim için bir tür ‘sonsuz’ arayış. 210 şarkı bir sayı, evet, ama aynı zamanda bir süreç. Bu şarkılar, her biri kendi içinde farklı bir dünyaya açılan kapılar gibi. Sürekli yeni şeyler öğreniyor, yaratıyor ve bu süreçte kendimi yeniden tanımlıyorum. Yani, motivasyonum sadece üretim yapmak değil, aynı zamanda kendimi ve yapay zeka ile olan etkileşimimi keşfetmek.”

Ersin Özbükey: “Gelecekte Nümerik Esintiler için ne gibi planlarınız var?”

Işık Barış Fidaner: “Nümerik Esintiler’in sınırlarını zorlamaya devam edeceğim. Yapay zeka teknolojileri hızla gelişiyor ve ben de bu gelişim sürecine ayak uydurarak yeni bölümler üretmeyi sürdüreceğim. Belki de ileride farklı sanat dallarını da bu projeye entegre edebilirim. Belki video, belki görsel sanatlar… Henüz net değil, ama şurası kesin: Sınırları zorlamaya devam edeceğim.”

Röportajımızın sonunda, Fidaner’in sanata ve yapay zekaya olan tutkusunun, sınırları zorlayan, hatta kimi zaman delilikle sınırlarını zorlayan bir arayışa dönüştüğüne tanık olduk. Belki de modern sanatın bu kadar ilginç olmasının sebebi, tam da bu sınırları zorlayan yaklaşım. Nümerik Esintiler projesi, dijital çağın sanatla buluşma noktasında hepimizi düşündürmeye devam ediyor.

İstem: Aşağıdaki mesaja cevap veren Hemdem Sanat dergisinden Ersin Özbükey Işık Barış Fidaner’le röportaj yaptı ve şunları sordu: “Kimsenin bu kadar fazla yapay zeka şarkısına ihtiyacı yok, neden hâlâ devam ediyorsunuz, deli misiniz acaba?” Röportaj metninde giriş bölümü ve soru ve cevapları kurgula! Şaşırtıcı ilginç enteresan olsun!

Merhaba,
Nümerik Esintiler (kısaca: Nümes) yapay zekayla ürettiğim şarkılardan oluşan radyo programıdır (link). YouTube’da şu anda 21 bölüm 210 özgün şarkı içermektedir (link).

İlkbaharda tiyatro medyası sahneden.net sitesi benimle Nümes hakkında röportaj yaptı (link). Yaz başında Boğaziçi Bilgisayar Mühendisliği hocası Cem Say Nümes hakkında Gazete Oksijen’de köşe yazısı yazdı (link).

O zamandan beri ürettiğim 6 bölümün içerdiği 60 şarkının robot bestesinde Suno v3 yerine v3.5 kullandım, robot güftelerde de ChatGPT 3 yerine 4o kullandım (çoğu güfte robot değil).

Nümerik Esintiler’in 20 bölümü tamamladığını haberleştirmek isterseniz yardımcı olabilirim (bu mesajı önceden topladığım bir basın listesine atıyorum).

İstemezseniz de özellikle 16-17-18-19-20’nci bölümleri dinlemenizi öneririm.

İyi çalışmalar,
Işık Barış Fidaner