Hermes’in Lir Çalıp Apollon’u Tavlaması ~ Hermes’e Homerik İlahi

lir

Antik çağda Homeros’a atfedilen bu mitolojik/şiirsel metnin yazarı/ozanı bilinmiyor ve milattan önce beşinci yüzyılda yazıldığı tahmin ediliyor. / IBF

Keskin nişancı Apollon’un gücüne kuvvetine rağmen Hermes onu tam istediği gibi kolayca yatıştırdı. Tosbağa kabuğundan yaptığı Lir’i soluna alıp mızrabı tellere vurduğu anda dehşetli bir çınlama yükseldi.

Işıklı Apollon’sa sevinçle kahkaha attı, duyularını kateden bu Tanrısal gürüldeme çok hoştu, o sesleri dinledikçe tatlı arzular ruhunu sardı.

İşte o zaman, Maya’nın oğlu Hermes, Lir’de çaldığı güzel müzikten özgüven duyarak Işıklı Apollon’un sol yanına geçti.

Durulukla çaldığı bir peşrevin ardından Hermes şarkıya başladı ve bu seslerin birbirine eşlik etmesi çok hoştu.

Hermes şarkısında Tanrıların ölümsüzlüğünü ve yeryüzünün karanlığını ilan etti, onların hangi kaynaklardan gelip hangi istikametlere gittiklerini duyurdu.

Şarkısında hürmet ettiği Tanrıların ilki, esin perilerinin anası Mnemosyne oldu, zira Hatır Tanrıçası Mnemosyne’in istikameti Maya’nın oğlu Hermes’ti.

Zeus’un değerli oğlu Hermes sonra diğer ölümsüz Tanrılara da kıdem ve tabiatlarına göre hürmet etti, koluna asılı Lir’i çalarken hepsini bir bir anlattı.

Muhatabı Apollon’un göğsündeki ruhu ele geçiren dizginsiz arzular şu sözlerle kanatlanarak Hermes’e hitap ettiler:

İnek katili, dolap çeviren zat, şenlik düzenleyen yoldaş, beni böylesine canlandırman elli ineğe ziyadesiyle değer. Seninle iyi bir uzlaşıya varacağımız belli ama, ey Maya’nın şahbaz oğlu, önce şunu de bana:

Bu harika yetenek sana doğuştan mı geldi yoksa sana bu kabiliyeti bahşeden ve bu şarkıları esinleyen ölümsüz ya da fani birileri mi var?

Zira yeni duyduğum bu ses ve söz şahane; ve bilmelisin ki şimdiye dek bunu yapabilen ne bir insan olmuştur, ne de Olimpos sakini bir ölümsüz Tanrı olmuştur, Zeus ve Maya’nın oğlu senden başka kimse bunu yapamaz, seni eşkiya!

Neyin sanatı bu? Dizginsiz canlanmanın esin perisi kimdir? Nereden gelir nereye gider? Üç öğeyi bileştirmek mümkünmüş demek: sevinç, arzu ve tatlı uyku.

Bak benim esin perilerim Olimpos’tadır, onları canlandıran danslardır, kıymetli ezgilerdir, zengin korolardır ve üfledikçe arzu uyandıran kavallardır.

Ancak bugüne dek duyularımı böylesine canlandıran hiçbirşeye rastlamamıştım, şenliklerde bile böylesi duyulmuş değil. Zeus’un oğlu Hermes, senin Lir’i böyle hoş çalmana hayret ediyorum.

Ama şimdi, el kadar boyunla ünlenecek dolaplar çevirmeyi bildiğine göre, gel otur yoldaş, büyüklerini tavladığını anla ve bizi dinle, çünkü ölümsüz tanrılar nezdinde ünleneceksiniz siz, sen de anan da.

İşte sana ilan ediyorum: Kızılcık ağacından yapılmış bu mızrakla ihtişamlı ve müreffeh bir önder olarak seni ölümsüzler arasına oturtacağım, sana kıymetli hediyeler vereceğim ve seni asla kandırmayacağım.

(sonrasından: Apollon Arı Hanımları Hermes’e verirken)

İngilizcesi: Oliver Thomas
Türkçesi: Işık Barış Fidaner

İmge kaynağı.

8 Yorum

Filed under Çeviri