Narkist ve Anarkist — Işık Barış Fidaner

(öncesi: Nar? Tabiat! Narsız? Ta biat! Narkist? Tabi at!)

Narsizm ve Anarşizm ne bakımdan kıyaslanabilir?
1) Narsizm efso-psikolojik bir nitelemedir, insanlara bencil demenin Arapçasıdır.
2) Anarşizm ise sosyo-politik bir şemsiyedir, iktidar karşıtlığının en genel adıdır.

Her iki kavram da kusurlu ihtimaller barındırır:
1) Narsist figürü bencil taşlama ayinlerinde öfke boşaltılan bir öcü veya hortlağa dönüşebilir.
2) Anarşist figürü zaman zaman zıtlaştığı iktidara fazlaca benzeyerek en-erk-ist olabilir.

Anlamak kolay olsun diye biz bunları şöyle düşünelim:
1) Narsist deyince hayranları yardımıyla kendi medyatik yansısına aşık olan bir şahsiyeti anlayalım.
2) Anarşist deyince tertemiz insan kalbine inanan kolektifçileri anlayalım (örn. David Graeber).

Eğer narsisti nar-kist diye okursak, anarşistin de a-nar-kist olduğu anlaşılır, yani:

1) Narkist, narın kist olmasına aldırmayan birisidir (işine gelmesi nedeniyle):

Ee nar kistse kist ne olmuş yani? Te allam!

Çarşıdan bir tane alınıp eve gelince bin tane olan yüce varlık bizzat narkist şahsiyetin kendisi olduğu sürece, yani narsist kendini bir tabiat kuvveti gibi sunabildiği sürece, bu hususi tsunaminin kanser gibi yayılmasında hiçbir sorun yoktur ve narsist şahıs kayıtsız halini güle oynaya sürdürür.

2) Anarkist ise narın kist oluşuna şaşırabilme yetisini koruyan birisidir:

Aa nar kist olmuş baksanıza! Napçaz şimdi!

Anarkist böylece insanları nardaki kisti onarmaya veya temizlemeye çağırabilir, “kolektif” diye bir şey mümkün olur. Mesela David Graeber vefat etmeden önce David Wengrow’la yazdığı Herşeyin Şafağı kitabında “narın henüz bugünkü kadar kist olmadığı” Altın Çağın değilse bile tarihsel altın öğelerin peşine düşmüştür. Nasıl ki normalin tersine anormal denirse, narkistin tersine de anarkist denir.

Işık Barış Fidaner doktoralı (Boğaziçi Üniversitesi) bir bilgisayar bilimcidir. Yersiz Şeyler‘in Admini, Žižekian Analysis’in Editörü, Görce Yazıları‘nın Küratörüdür. Twitter: @BarisFidaner

De te fabula narratur.
Tat ifa bula: Nar at dur.
Taht ifa bula: Nara at dur.