İkileme Zinciri: Yetkilenme Algoritması — Işık Barış Fidaner

Bir şeyi nitelerken vasıflarını art arda ekleyerek zincirleme yaparsınız. Örnek:

A güzeldir. A güzelse iyidir. A güzel ve iyiyse doğrudur.

Fakat siz fark etmeseniz de bu zincir bir de ‘karşı zincir’ doğuracaktır. Örnek:

B çirkindir. B çirkinse kötüdür. B çirkin ve kötüyse yanlıştır.

B A’ya benzemeyen bir şeydir. Bu senaryoda üç ikileme art arda zincirleniyor:

A/B = güzel/çirkin ~ iyi/kötü ~ doğru/yanlış

Bilinç ikilemenin pozitif yönüne odaklanıyorsa negatif yön bilinçdışında ilerler:

A güzel, iyi, doğrudur // (B çirkin, kötü, yanlıştır)

Bu algıyı benimseyen kişi A/B ekseninde bir ikilem yaşadığında A’yı seçecektir.

Güzelliklere, iyiliklere ve doğruluklara ayrılan yere B yerine A kondurulacaktır.

İşte bu da A’nın yetkisi olur. İkilemeleri zincirlemek yetkilenme algoritmasıdır.

İkileme zinciri bilinçdışının derinliklerine uzanıyorsa o yetki sağlam demektir.

(sonrası: İkileme Zincirinde Ben/O ve Biz/Onlar)

Işık Barış Fidaner doktoralı (Boğaziçi Üniversitesi) bir bilgisayar bilimcidir. Yersiz Şeyler‘in Admini, Žižekian Analysis’in Editörü, Görce Yazıları‘nın Küratörüdür. Twitter: @BarisFidaner

Bkz “Altılı Yasa”