İkileme Zincirinde Ben/O ve Biz/Onlar — Işık Barış Fidaner

(öncesi: İkileme Zinciri: Yetkilenme Algoritması)

A güzel, iyi, doğrudur // (B çirkin, kötü, yanlıştır)

İkileme zinciri yetkilenme algoritmasıdır. Bunu ikrar etmek insana zor gelir.

Çünkü insan yetkiyi bir bedene atfetmek ister, A’yı överek yetkilendiriyordur.

Bunu istemeden de olsa B pahasına yaptığını unutur, bilincinden uzaklaştırır.

Sonuçta B semptomlaşır, yani garipsenir ve dışlanır, hatta ‘köyün delisi’ olur.

Üretilen yetkinin atfedileceği beden Ben (Ego inşası) veya Biz (Nos inşası) olur:

Ben güzelim, iyiyim, doğruyum // (O çirkin, kötü, yanlış)
Biz güzeliz, iyiyiz, doğruyuz // (Onlar çirkin, kötü, yanlış)

Algoritma sonucunda semptomlaşıp ötelenen öğe de O veya Onlar olmuş olur.

Semptomlaşan O veya Onlar arasından istisnai bir tanesi kahramanlaşabilir de:

Ben iyiyim, rahatım, özgürüm // (O bedel ödedi)
Biz iyiyiz, rahatız, özgürüz // (Onlar bedel ödedi)

Bizim için bedel ödediği varsayılan Onlar, dışlanan Onlar’ın evcilleşmiş halidir.

Her halükarda yetkinin bedenle üst üste bindirilmesi putlaştırma ile sonuçlanır.

Ben veya Biz putlaştırılır, bunu kolaylaştırmak için O/Onlar da putlaştırılabilir.

Eleştirel tavır putları tokuşturmaktır. Analizde ise yetki bedenden ayrıştırılır.

Wo Es war soll Ich werden (O neredeyse Ben oraya varmalıyım) bu demektir.

Işık Barış Fidaner doktoralı (Boğaziçi Üniversitesi) bir bilgisayar bilimcidir. Yersiz Şeyler‘in Admini, Žižekian Analysis’in Editörü, Görce Yazıları‘nın Küratörüdür. Twitter: @BarisFidaner

Bkz “Altılı Yasa”