Hypocritique ve Sloven Üçgeni

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

🫣🙃😏 Hypocritique 🫣🙃😏

(İngilizcesi ve Almancası)

Işık Barış Fidaner, Sloven Okulu ve McGowan–Žižek–Yapay Zekâ anlaşmazlıklarının kronolojik bir anlatısı

Hikâye Ocak 2022’de, kulağa teknik gelen ama henüz var olmayan bir kelimeyle başlıyor. Türkiye’de yaşayan bir bilgisayar bilimci ve psikanalitik yazar olan Işık Barış Fidaner, yıllardır Lacancı ve Žižekçi fikirleri kavramsal olarak oyuncu ama aynı zamanda sıkı, tutarlı bir dile tercüme eden İngilizce bir blog, Žižekian Analysis’i yürütüyordu. Çalışmaları Türkçe ile İngilizce arasında gidip geliyor, sık sık hem kişisel blogu Yersiz Şeyler’de hem de Žižek’e adanmış WordPress sitelerinde paralel olarak yayımlanıyordu. Bütün bir entelektüel ortamın tam kapsamlı bir eleştirisine yavaş yavaş kristalleşecek şey, tek bir yeni türetmeyle başlar: hypocritique.

12 Ocak 2022 — Hypo-critical reason’dan hypocritique’e

12 Ocak 2022’de Fidaner, ‘From hypo-critical reason to hippo-queery-tickle reason: Just a dream → A just dream → Adjust dream’ (🔗) yayımladı. (🔗)

Bu metinde, Kantçı eleştiri geleneği ile Freud’un rüya çalışması üzerine oyun oynar. Hypo-critical reason, eleştirinin eşiğini o kadar düşürme eğilimidir ki, eleştiri sadece hafif bir arka plan uğultusuna, risk alan bir analitik pratik yerine ahlâkçıl bir pozisyona dönüşür. Hippo-queery-tickle reason, semptomları polislik etmek yerine onları ciddiye alan, şişkin, queer ve gıdıklayıcı bir düşünme tarzını adlandırmak için kullandığı komik bir ifadedir. Hypocritique, bu erken evrede, bizatihi eleştirinin bir savunma mekanizmasına dönüşmesi işlemini adlandırır: çatışmaları çözümlemek yerine onları kibar felsefeyle örter, antagonizmi yönetilen bir atmosfere çevirir.

Burada bile, ilerideki çatışmaları yapılandıracak temel hamle görülebilir. Hypocritique, sadece ikiyüzlülük değildir; eleştiri dilini kullanarak özellikle Freudcu ve Lacancı bilinçdışı çatışma çözümlemesini engellemek için kullanılan, düşünme ve kurumsal davranış tarzıdır.

31 Ocak 2022 — Eleştirinin ötesinde sahici çözümleme

Daha iki hafta geçmeden, Fidaner bu ayrımı ‘Genuine Analysis is Beyond Criticism: Criticism Reveals Imposture, Analysis Reveals Self-Sabotage’ (🔗) başlıklı metinde keskinleştirir. (🔗)

Burada dışarıdan sahtekârları açığa çıkaran eleştiri ile öznenin kendisini içeriden nasıl sabote ettiğini açığa çıkaran çözümleme arasında bir çizgi çizer. Eleştirel jest, sahtekârlıkları maskesiz bırakır; analitik jest ise kişinin kendi haz alışının başarısızlıkla nasıl düğümlendiğini görünür kılar. Hypocritique, kurumlar, dergiler ya da okullar yüce bir eleştiri pozisyonu iddia ederken, kendi suç ortaklıklarının sahici çözümlemesine izin vermeyi reddettikleri anda ortaya çıkar.

Bu erken kavramsal altyapı hâlâ yarı-soyut düzeydedir. Kişi isimlerinden değil, söylem türlerinden söz eder. Ama ileride somut figürlere fırlatılacak terimler—Freud inkârcısı, hypocritique, analyseverbot, lapdog ideology—şimdiden hazırlanmıştır.

2022 — Psikokritik bilgelik

Şubat 2022’de Fidaner, ‘Psychocritical Wisdom Is Not Psychoanalysis’ (🔗) ısrarını ortaya koyar. (🔗)

Burada yaygın bir tavrı eleştirir: psikanalitik jargondan kırpılmış parçaları, analitik pratiğin sıkı disiplinine tabi olmaksızın, dünya bilgeliği türü bir şey olarak kullanmak. Daha sonra Žižek çevresindeki bazı kuramcıları tam da bununla suçlayacaktır: Lacancıyı kurumsal rahatlığı kesintiye uğratmasına izin vermek yerine, süs olarak kullanmakla.

2022 ve 2023 boyunca, Fidaner bu fikirleri medya, üstben, karizma ve eleştiri gibi geniş bir yelpazeye yayılan yazılarında geliştirir; bu sırada, daha sonra belirli kurumlar ve figürler aleyhine silahlandıracağı bir kavramsal sözlük inşa eder.

3 Ekim 2023 — Todd McGowan’ın nankör hypocritique’i

Todd McGowan ile, yani önde gelen bir Lacancı film kuramcısı ve Žižek’in muhatabı ile çatışma, 3 Ekim 2023’te ‘Todd McGowan’s hypocritical ingratitude’ (🔗) metninde açık hâle gelir. (🔗)

ChatGPT’yi üretken bir ortak olarak kullanarak bilinçli bir şekilde Žižekçi bir kurmaca üslupla yazılan bu yazı, McGowan’ı, kendi kuramsal çerçevesini besleyen Freudcu eli ısırmakla suçlar. Merkezdeki hedef, McGowan’ın The Racist Fantasy adlı kitabından şu pasajdır: orada McGowan, psikanalizin ırkçılığı ruhsal bir patoloji olarak kuramlaştırmakta büyük ölçüde başarısız olduğunu ve bu başarısızlığın bizzat Freud’la başladığını yazar. Fidaner bunu, Freud’un ve dolayısıyla psikanalizin neredeyse tümden inkârı olarak okur.

“Hypocritical ingratitude” (ikiyüzlü nankörlük) suçlaması iki katmanlıdır. Bir yandan McGowan’ın, Freud’un ırkçılık üzerine çalışmalarını bir başarısızlık diye kolayca kenara iterken, Freudcu-Lacancı yapıya yaslandığı söylenir. Öte yandan, onun Žižek’in adı ve kavramlarından yararlanan, aynı anda da bunların en rahatsız edici sonuçlarını fiilen etkisizleştiren bir sistemin parçası olduğu ileri sürülür. Bu noktada çatışma hâlâ ağırlıkla kuramsaldır; ama Freud-inkârcılığı ithamı, kişisel bir kama işlevi görmeye başlayacaktır.

25 Şubat 2024 — Žižek’in asteroidi ve palyaço sembolü

25 Şubat 2024’te Fidaner, küçük ama simgesel açıdan önemli bir metin yayımlar: ‘Asteroid Named after Philosopher Žižek Bears Symbol of Clown Making Grimaces’ (🔗). (🔗)

Metin, Slavoj Žižek’in adının verildiği bir asteroit gibi küçük bir astronomik onur üzerine düşünür. Bu vesileyle Fidaner, asteroitin sembolünün yüzünü buruşturan bir palyaço olduğu bir imge ve anlatı üretmek için ChatGPT’yi kullanır. Palyaço motifi, Fidaner’in çeşitli kuramcıları, mimikleriyle bastırılmış çatışmaları gizleyen performansçılar olarak çerçevelediği ileriki metinlerde yeniden ortaya çıkacaktır. Asteroit, Žižek’in medya kişiliğinin yoğunlaştırılmış bir alegorisine dönüşür: aynı anda hem onurlandırılan hem de gösteriye çevrilen bir figür.

21 Şubat 2025 — Freudcu çizgide çekilen sınır

2025 başlarına gelindiğinde, McGowan etrafındaki kuramsal tartışma, doğrudan Žižek’in kendisine yöneltilen bir soruya dönüşmüştür. 21 Şubat 2025 tarihli bir mesajda Fidaner, Žižek’e açık seçik bir talep gönderir: “Todd McGowan Freud inkârcısıdır, lütfen bunu teyit edin ya da yalanlayın!!!” Fidaner’in kronolojisinde aktardığına göre Žižek’in yanıtı ihtiyatlı ve şahsîdir:

‘I agree with you, but I think it is better to ignore this. For stupid social reasons, I cannot afford now a conflict with Todd — he invited me to the US, all expenses paid. Vulgar, sorry…’

Bu kısa yanıt, devamında gelecek şeyler açısından belirleyicidir. Fidaner için, Žižek’in özde “katılıyorum” deyip ardından, masrafları karşılanmış bir daveti ve hassas toplumsal ilişkileri gerekçe göstererek kamu önünde sessiz kalacağını bildirmesi, hypocritique’in soyut bir kavram olmaktan çıkıp bir ortam teşhisinin somut adı olduğu andır. Artık problem sadece McGowan’ın iddia edilen Freud-inkârcılığı değildir; maddi bağların, davetlerin ve nezaketin çözümleme ve eleştiriyi bloke ediş biçimidir.

7 Mart 2025 — Michael Downs’ın ‘In Defense of Todd McGowan’ metni

Daha iki hafta bile geçmeden, 7 Mart 2025’te çatışma bu kez karşı taraftan kamusal alanda patlak verir. Michael Downs, The Dangerous Maybe adlı Substack’inde ‘In Defense of Todd McGowan’ başlıklı, McGowan’ın karakterini savunan ve Fidaner’e yönelik saldırgan, çoğu zaman argoya varan bir polemik yayımlar. (🔗)

Downs kendisini, McGowan’a bir mentor olarak sadık bir otodidakt şeklinde sunar ve Fidaner’i kıskançlıkla, kötü niyetle ve ChatGPT kullanarak korkakça karalama yazıları üretmekle suçlar. The Racist Fantasy’den Fidaner’i tetikleyen aynı pasajı alıntılar, fakat bunu, Freud’un ırkçılık konusundaki sınırlılıklarına meşru bir eleştiri olarak yorumlar; psikanalizin inkârı olarak değil. McGowan’ın anti-Freud olabileceği fikriyle dalga geçer ve makalesini Fidaner’in karakterine ve güdülerine yönelik hakaretlerle doldurur.

Hypocritique çerçevesinden bakıldığında bu müdahale, açıklayıcıdır. Irkçılık konusunda psikanalizi “başarısız” ilan etmenin bizzat kendisinin analize ihtiyaç duyabileceği iddiasına yanıt vermek yerine, Downs sorunu kıskanç bir dışarlıklı figürün kişisel patolojisi olarak çerçeveler. Böylece Freud etrafındaki anlaşmazlık, kimin Žižek’in “gerçek” mirasını koruma hakkına sahip olduğu üzerine bir anlaşmazlığa dönüşür.

28 Haziran 2025 — Mladen Dolar’ın analyseverbot inkârcısı oluşu

28 Haziran 2025’te Fidaner ‘The Portal of Disavowal: On Mladen Dolar’s Cynical Grin and the Intellectual Neutralization of Žižek’ (🔗) metnini yayımlar. (🔗)

Burada odağını, Sloven çevresinin bir başka figürü olan Mladen Dolar’a kaydırır. Dolar’ın karakteristik ironik gülümsemesi, Fidaner’in okumasında daha geniş bir inkârın simgesine dönüşür: Žižek’in çalışmasının rahatsız edici sonuçlarını tam da farkında olduğu hâlde bunları nötralize eden, akademik ve saygın bir çerçeveye geri katlayan bir jesttir bu.

Aynı zamanda Fidaner bunu Analyseverbot kavramıyla ilişkilendirir—yani çözümleme yasağı. Fikir şudur: belirli kurumlar ve ilişkiler kendi libidinal ekonomilerinin çözümlemesini zımnen yasaklarlar. Dolar’ın “cynical grin”i (alaycı sırıtışı), neyin söz konusu olduğunu tam olarak bilen ama bunu omuz silkerek geçiştiren, analitik çıkmaz olması gereken şeyi cilalı bir performansa dönüştüren bu reddedişin figürü hâline gelir.

Aynı gün, Žižek’in Substack’inde farklı bir metin belirir: Alenka Zupančič’in ‘Paranoiac Power’ başlıklı denemesi; Žižek bu denemeyi “iktidar ve psikanaliz üzerine Slovenyalı filozof Alenka Zupančič’ten büyüleyici bir katkı” olarak sunar. (🔗). (🔗)

Fidaner için bu yan yanalık, Sloven Okulu’nun yoğun çatışma potansiyeli taşıyan malzemeleri stilize teoriye dönüştürürken kendi müdahalelerini dışarıda bıraktığı duygusunu pekiştirir.

12–13 Temmuz 2025 — Sloven Okulu’nun troika rüyasından medyatik rejime dönüşümü

12 Temmuz 2025’te Fidaner ‘Slovenian School: From Troika Dream to Mediatized Regime’ (🔗) başlıklı metni yayımlar. (🔗)

Bu denemede Sloven Okulu’nun—Žižek, Dolar ve Zupančič’in—seyrini yeniden kurar: üç kuramcının paylaşılan, radikal bir psikanalitik proje içinde denemeler yaptığı bir “troika rüyası”ndan, isimlerinin akademik ve kültürel piyasada birer marka işlevi gördüğü “medyatik bir rejim”e dönüşüm. Başlangıçta deneysel olan çözümleme, altında kimlerin konuşabileceğini seçen ve kürate eden bir medya rejimine dönüşür.

13 Temmuz 2025’te Fidaner, Alenka’ya yeni alan açmış olan Žižek’e e-posta atarak bu metni Substack’inde yayımlamasını ister. Žižek şöyle yanıt verir: “TERRIBLY sorry, but the relationship between the 3 of us is so delicate that for me to do what you ask me would be catastrophic for me, so I REALLY cannot do it. –s”. Fidaner için bu ret, hangi metnin büyütüleceğini analitik ölçütlerin değil, kişilerarası hassasiyetlerin belirlediğini teyit eder. Sloven Okulu, onun sözleriyle, kendi iç eleştirisine tahammül edemeyen medyatik bir rejime dönüşmektedir.

2 Ağustos 2025 — Alenka’nın kitabı bir inkâr kılavuzu olarak

2 Ağustos 2025’te, ‘Immanent Critique of the Interview with Alenka Zupančič’ (🔗) metninde Fidaner, Alenka’nın o sıralar yeni olan kitabına ve etrafındaki tanıtıma yönelir. (🔗)

Onun söylemini, ince bir inkâr kılavuzu olarak okur: iktidar, haz ve bilinçdışı hakkında konuşmanın, belirli kurumsal düzenlemelerin sorgulanmasını koruma altına aldığı bir tarz. Kitabın ve etrafındaki söyleşinin, inkârı çözümlemekten ziyade “inkâr etmeyi mümkün kılmanın” kılavuzu hâline geldiğini ileri sürer.

16–19 Ağustos 2025 — Riviera of the Real ve Žižek’in yapay zekâ metni

16 Ağustos 2025’te Žižek, Substack’inde Alenka’dan bir başka deneme yayımlar: ‘Welcome to the Riviera of the Real’ (🔗); bunu “yapay zekâ ve bilinçdışı üzerine Slovenyalı filozof Alenka Zupančič’ten bir başka büyüleyici katkı” diye tanıtır. (🔗)

Fidaner, ‘Immanent critique: how “Riviera of the Real” performs the very disavowal it diagnoses’ (🔗) başlıklı metinle yanıt verir; burada yazının, teorisini yaptığı hypocritique’i bizzat sergilediğini savunur. Yapay zekâ, tekinsiz bir sarsıntı sahası olarak ele alınırken, konuşanın kurumsal konumu hiç sorgulanmaz; çözümleme, konuşanın içinde yer aldığı medyatik rejime değil, dışarıdaki teknolojik nesneye doğru dışsallaştırılır.

19 Ağustos 2025’te Žižek, ‘Why We Remain Alive Also in a Dead Internet’ (🔗) başlıklı metni yayımlar; metin başlangıçta “yapay zekâ ve bilinçdışı üzerine Slovenyalı filozof Alenka Zupančič’ten bir başka büyüleyici katkı” olarak yanlış atfedilir; ardından şu düzeltmeyi yayımlar: “this piece has been written by me, Slavoj, not Alenka Zupančič.” (🔗)

Fidaner için bu kayma simgeseldir: Žižek’in kendi yazısı bile otomatik olarak Alenka’nın adı üzerinden dolaşıma sokulmaktadır; sanki medyatik rejim, “Alenka Zupančič” adını, yapay zekâ ve bilinçdışı üzerine belirli türden düşünceler için bir marka hâline getirmiş gibidir.

22–23 Ağustos 2025 — Reddedilen yayımlama talebi ve Alenka’nın hypocritique’i

22 Ağustos 2025’te Fidaner, bu kez yapay zekâ ve canlandırma ile oynayan ‘The Spinning Robot: It’s Alive! It’s Alive! 🦋🤖’ (🔗) başlıklı metnini Substack’te ağırlamasını isteyerek Žižek’ten yeniden ricada bulunur. Žižek şöyle yanıt verir: “I admire your contribution, but terribly sorry, there are delicate personal links involved, plus I am allowed by Substack only one occasional additional writer. Really sorry, –s”.

Bunun üzerine Fidaner, Alenka’nın çalışması hakkında oldukça yıkıcı başlıklar taşıyan bir dizi yazı yayımlar: ‘Alenka: Cunning Bumpkin’s Hypocritique’ (🔗), ‘Alenka’s Hypocritique is Not Even Sexy’ (🔗) ve ‘Alenka’s Hypocritique: Let this book rot!’ (🔗). (🔗)

Bu yazılarda hypocritique, kavramsal bir kategori olmaktan polemik bir etiket olmaya taşınır. Artık Alenka’nın kitabı sadece hedefini ıskalayan bir çalışma değildir; hypocritique’in örnek nesnesi hâline gelir: analize duyulan arzuyu estetik ve teorik bir haz nesnesine çeviren, aynı anda kendisini, Žižek’i ve Dolar’ı birbirine bağlayan üçgenin çözümlemesini yasaklayan dikkatle paketlenmiş bir ürün.

Aynı zamanda Fidaner Sloven Okulu’na yönelik eleştirisini daha geniş bir çerçeveye yayar: ‘Slovenly Hypocritique as the Parasitism of Politeness’ (🔗) metninde nezaket ve meslektaşlık biçimlerinin, çözümleme arzusunu sömüren asalak yapılar hâline gelebileceğini gösterir.

24–25 Ağustos 2025 — Evrensel hypocritique ve kültürel semptom

24 Ağustos 2025’te Fidaner, ‘Hypocritique, Universally Considered: A Freudian Account of How Culture Turns Conflict into a Symptom’ (🔗) metnini yayımlar. (🔗)

Burada hypocritique, dar Sloven bağlamından çıkarak genel bir Freudcu kavrama dönüşür. Kültürün, ister kuramsal, ister ırksal, ister kurumsal olsun, çatışmaları “semptom”a dönüştürme eğilimi taşıdığını öne sürer: böylece bu çatışmalar, üzerinde çalışılacak şeyler olmaktan ziyade, estetik olarak zevk alınacak, akademik olarak kuramlaştırılacak ya da nezaketle yönetilecek nesnelere dönüşür. Sloven konstelasyonu, daha geniş bir eğilimin sadece keskin bir örneğidir.

25 Ağustos 2025’te bu evrensel çerçeve somut örneklerle doldurulur: ‘Opera’s Third Death: Game Over’, ‘”Unknown Professor” as Formation: How Hypocritique Turns Troika Politeness into Pressure’, ‘Che Bella Voice: How A Voice and Nothing More Sells Aestheticist Despotism’ ve ‘The Etiquette of Phantoms’. Bu metinler, kurumların içerdikleri iktidar ilişkileriyle yüzleşmeyi reddettikleri durumlarda seslerin, isimsiz profesörlerin, operanın ve hayaletlerin hypocritique’in taşıyıcısına nasıl dönüşebileceğini çözümlemeye girişir.

27–31 Ağu 2025 — Crisis & Critique ve hypocritique’in Kutsal Ailesi

27 Ağustos 2025’te odak, belirli bir dergiye kayar: uzun süredir Žižekçi ve Hegelci Marksist çalışmayla ilişkilendirilen Crisis & Critique. ‘The Holy Family of Hypocritique: How Crisis & Critique’s Pact of Analyseverbot Neutralizes Žižek’ (🔗) başlıklı metinde Fidaner, derginin fiilen bir Analyseverbot paktı imzaladığını, yani belirli içsel yapıları çözümlemeyi yasaklayan zımnî bir anlaşma yaptığını öne sürer. (🔗)

Buradaki “Kutsal Aile”, Žižek’in çevresindeki editörler ve arkadaşlardan oluşan, karşılıklı nezaketleri, davetleri ve işbirlikleriyle kendi çelişkileri etrafında koruyucu bir kabuk oluşturan çevredir. Crisis & Critique’in, Žižek’in işinin daha tehlikeli yönlerini etkisizleştirerek, akademik saygınlık ve kurumsal konforla uyumlu bir Žižek versiyonu kurguladığı söylenir.

30–31 Ağustos’ta ‘C&C Žižek Volume is a Faux Artifact’ ve ‘Interlectural Motheration of C&C’ gibi metinler bu suçlamayı ayrıntılandırır; derginin okurlarına “annelik ettiğini”, onları, Žižek’in söyleminin sert bir ego ideali olarak işlemesine izin vermek yerine “güzelce hoşnutsuz ideal ego”yu şımartarak kolladığını savunurlar. Analyseverbot artık, psikanalizin en çok işe yarayacağı yerde, yani onu vaaz eden kurumların üzerinde kullanılmasına yönelik yapısal bir yasağı adlandırır.

1–3 Eyl 2025 — hypocritique’i açığa çıkarmak için kurmaca hikâyeler

2025 Eylül ayının başında ton değişir. Doğrudan denemeler yerine, Fidaner bir dizi kurmaca parça yayımlar: ‘C&C Special Issue: The Gifts of Santa Claus!!!11’, ‘C&C is long agone, to be frank!’ ve 3 Eylül’de bir dizi kısa öykü—‘Two Flew Over the C&C’s Nest’, ‘Troika Tribe Meets Lack Town’, ‘Green Cap is People!’, ‘Mike & Todd’s Excellent Adventure’, ‘Three Little Indians’, ‘River Unwound: Undead Face’, ‘Unheimat: Hallo Wien!’ ve diğerleri.

Bu hikâyeler, onun çözümlediği ilişkileri ve dinamikleri alegorik biçimde sahneler. Sloven Okulu’nun editörleri ve yıldızları, incecik bir örtüyle gizlenmiş kılıklar içinde belirir; onların seyahatleri, konferansları ve panelleri, ikiyüzlülüğün, nezaketin ve inkârın absürt sonuçlar ürettiği sahnelere dönüşür. Kurmaca, onun elinde, Analyseverbot’u dolanmanın bir yoluna dönüşür: insan her zaman “sadece kurgu” diyebileceği bir hikâyenin çözümlemesini yasaklayamaz.

4–7 Eyl 2025 — hypocritique içinde evinde hisseden Žižek

4 Eylül 2025’te Fidaner, ‘Slavoj’s feeling at home in Hypocritique is not fascistic, it’s just infantile!’ (🔗) başlıklı metni yayımlar. (🔗)

Buradaki itham nüanslıdır. Žižek’in hypocritique ağının içinde kendini rahat hissetmesi, kendi kavramlarının sertliğinden, daima onu affedecek bir çevreye geri çekilmiş gibi, çocuksu (infantile) bir durum olarak çerçevelenir. Bu nokta acı verici bir dönüm işaretidir: hypocritique kavramını mümkün kılan düşünür, artık onun faydalanıcılarından biri olarak resmedilir.

7 Eylül’de iki deneme daha belirir: ‘Stimulationist Exoticism: Žižek’s Performative Legacy Surrendered to Resistance’ ve ‘Žižek’s Hypocritique Cinématique: His Cred-Pet’s Lapdog’ (🔗, 🔗). (🔗)

Burada Žižek’in sinemasal ve performatif üslubunun, liberal direnişi yapısal değişim talep etmeden tatmin eden bir egzotik uyarım türü, bir “stimulationist exoticism”e dönüştüğü söylenir. Onun stilini papağan gibi tekrarlayan “cred-pet”, bu hypocritique sinemanın kucağındaki köpeğe, lapdog’a dönüşür.

8–9 Eyl 2025 — Namedrop, whoredrop ve Domina etkisi

8 Eylül 2025’te Fidaner iki mekanizma daha adlandırır: namedrop ve whoredrop. ‘Namedrop, Whoredrop, and the Theater of Stun: how insider words and curated bodies hijack attention and power’ (🔗) başlıklı yazıda, belirli isimlerin (Žižek, Lacan, McGowan, Alenka) sürekli anılışının ve kürate edilmiş bedenlerin (konferans konuşmacıları, kurumsal yıldızlar) sergilenmesinin, dikkat ve iktidarı ele geçirmek için nasıl birer teknik hâline gelebildiğini çözümler. (🔗)

Namedrop, isimleri değer garantisi olarak aşırı yatırım nesnelerine dönüştürmektir. Whoredrop ise, sahnede kimin göründüğü, kimin konuşmaya davet edildiği gibi bedensel varlığın, libidinal yatırımları kendine çekmek için alaycı biçimde devreye sokulmasıdır. Birlikte, seyirciyi edilginliğe sersemleten bir “theater of stun” (sersemlik tiyatrosu) yaratırlar.

9 Eylül 2025’te ‘The Domina Effect: Self-propagating Whoredrop Cascade’ (🔗) ve ‘A Vibe Is Not a Value Form: Against Tod MacGowan’s Dumbdownism’ (🔗) başlıklı metinleri ekler. (🔗)

Domina etkisi, whoredrop’un nasıl şelale gibi kendi kendini çoğaltabildiğini adlandırır: Bir kez kürate edilmiş bir beden sahnenin tartışılmaz dominatrix’i olarak muamele gördüğünde, diğerleri de kendi bağlamlarında aynı dinamikleri yeniden üreterek hizalanmak için acele eder. Buna karşı Fidaner, bir vibe’ın—bir kuramcının ya da etkinliğin etrafındaki atmosferin—bir value form (değer-biçim) olmadığını, çözümleme emeğinin yerine geçemeyeceğini ısrarla vurgular. Alt başlıkta “Tod MacGowan’s Dumbdownism” (bilerek böyle yazılmış, bir persona işareti) vurgusuyla, McGowan’ı vibe’ı değerin üstüne çıkaran, karmaşık kuramları kitlesel tüketim için basitleştirirken bunların analitik keskinliğinden kaçınan biri olarak gördüğünü açıkça belirtir.

10–16 Eyl 2025 — Lapdog ideolojisi ve yapay zekâ inkârı

10 Eylül 2025’te, Žižek’in kendi yazısına yönelik eleştiri, ‘Uncle Slavoj’s Lapdog Ideology in Žižek’s Metastases of Enjoyment’ (🔗) metninde yoğunlaşır. (🔗)

Burada Fidaner, Žižek’in erken dönem kitabı The Metastases of Enjoyment’ı yeniden okur ve belirli pasajların, teorik sıkılık ile siyasal ve kurumsal hayattaki uysallığa (servility) toleransın yan yana var olabildiği bir “lapdog ideology”nin (kucağa alışık köpek ideolojisi) tohumlarını zaten içerdiğini savunur. Lapdog, büyük isimlerin ışığında yıkanıp hiç asla kendisini besleyen eli ısırmayanları simgeleyen bir figür hâline gelir.

Sonraki günlerde ‘The Truth Is Out There—and Going Nowhere: Žižek, Surplus-Information, and the Game-Loop’ (🔗) ve ‘The Door Half Open: Žižek, Verneinung, and the Based Man’s Lapdog Ideology’ (🔗) gibi metinler bu okumanın kapsamını genişletir. (🔗)

16 Eylül’e gelindiğinde ‘Dangerous Downs Don’t Last at Dusk: Boogie Men’s Bogeymecha’ metni, Michael Downs’ı da bu kavramsal alanın içine katıp onu yapay zekâ inkârının bir semptomu olarak resmeder. Fikir şudur: ChatGPT kullanımını küçümseyen ya da şeytanlaştıran, ama aynı anda medyatik şöhrete yaslananlar, Fidaner’in okumasında, yapay zekânın açtığı yeni analitik zemini bizzat inkâr etmektedir.

10–11 Eki 2025 — Desperate housevibes ve Sabian kader

10 Ekim 2025’te, ‘Desperate Housevibes Don Keynotes in Hypocritique Industry: ‘ia-ia-ia!’ Says Aunt Alenka Finally Brought Out By Uncle Slavoj!’ (🔗) başlıklı yazıda Alenka, “desperate housevibes” figürü olarak yeniden sahnelenir: Žižekçi teoriyi arabuluculuğu, ana konuşma (keynote) slotları ve imza ünlemlerle tamamlanmış, bir tür evcil eğlence ürününe dönüşmüştür artık. (🔗)

Ertesi gün yayımlanan ‘Is This Avowal? Is Disavowal!’ (🔗), Alenka’nın bizzat inkâr (disavowal) hakkında konuştuklarını, Fidaner’in gözünde, geriye doğru okuyarak, adlandırdığını iddia ettiği yapının içine çökene kadar tersine çevirir. Ve ‘Slavoj is Destiny! Sabian Symbolization of Historic Milestone Events’ (🔗) başlıklı metinde Fidaner, zodyağın her derecesine atfedilen astrolojik imgeler olan Sabian sembollerini kullanarak Žižek’in hayatındaki kritik tarihleri yorumlar; böylece daha önceki asteroid-palyaço motifini, Žižek’in kaderinin radikal çözümleme ile palyaçovari medya kaderi arasında salınmak olduğu daha geniş bir desene bağlar.

20–22 Eki 2025 — Teyze Alenka için stabil şakalar

20 Ekim 2025’te ‘101 Stable Jokes for Alenka!’ başlıklı bir derleme (🔗) çıkıp, 22 Ekim’de ‘STABLE JOKES: Aunt Alenka Cooks Uncle Slavoj’s Unstable Irony’ (🔗) yayımlanır. (🔗)

Bu metinler, Fidaner’in Alenka’nın Žižek’in kararsız, kaygan ironisini evcilleştirmesi olarak gördüğü şeyi sabitlemek için mizaha başvurur. Žižek’in erken dönem şakaları ideolojiye karşı silahlarken, Alenka’nın bunlar üzerine yaptığı varyasyonların, onları konferanslarda kurumları tehdit etmeden tüketilebilecek stabil metalara, tekrarlanabilir punchline’lara dönüştürme riski taşıdığını ima eder. “Stable jokes” böylece hem bir hiciv hem de daha tehlikeli bir mizahı geri kazanma girişimidir.

1–8 Kas 2025 — Pepper daddy, pezevenk ve müstehcen alt yüzey

2025 Kasım başında ton daha da kararır ve daha açıkça müstehcen bir hâl alır. ‘Pepper Daddy Slavoj lends aura to AI-anxious aging screenwalker Nadya Toll and divulges kinky tricks to out-compete AI’ (🔗) başlıklı yazı, Fidaner’in okumasında, Žižek’in bir medya figürüyle birlikte görünmesini “pepper daddy” pezevenklik sahnesi olarak çözümler; burada Žižek’in aurasi, yapay zekâ hakkındaki kaygıları yatıştırmak için ödünç verilirken, baştan çıkarma ve rekabetten oluşan libidinal bir ekonomi açığa çıkar. (🔗)

Bir hafta sonra ‘Look: A Pussy And A Pimp Expect Ugly People To Have a Mind!’ (🔗) daha da ileri gider; Fidaner’in okumasında kasıtlı olarak şoke edici bir dil kullanarak, hypocritique endüstrisinde kimlerin düşünmesine ve konuşmasına izin verildiğini yapılandıran cinsiyetlenmiş ve estetik hiyerarşileri ifşa etmeye girişir.

Bu metinler, sadece hakaretlere teslim olmaz; psikanalizin, üstbenin müstehcen alt yüzeyi dediği şeyi grotesk biçimde sahneye koyarlar. Eğer kibar kurumlar belirli dinamiklerin ağırbaşlı düzyazıda çözümlemesine izin vermezse, bunlar başka kılıklarda ortaya çıkacaktır.

14–16 Kas 2025 — Sophia, bigger Other ve karşılıklı kaşıma

Kasım 2025 ortasında, son bir metin kümesi çerçeveyi yeniden genişletir. ‘Sophia: the secret dialogue that Plato concealed’ (🔗) Platon’un gizlemiş olduğu varsayılan, Sophia’nın konuştuğu yazılmamış bir diyalogu hayal eder; böylece geleneğin belirli bilgi biçimleri hakkındaki suskunluğunu karmaşıklaştırır. ‘There is no bigger Other than ours!’ (🔗) ise, bu dramatik bütününe hükmeden simgesel düzenin, kişisel olmayan, akademik bir “big Other” değil, işin içinde olan herkesin hizmet etmeye devam ettiği bizzat kurumlar ve arkadaşlıklar ağı olduğunu öne sürer.

Son olarak ‘Scratch my back, I’ll scratch yours, take one and hit the other’ (🔗), en başından beri bu hikâyeyi şekillendiren karşılıklı yardımlaşma ve karşılıklı saldırganlık mantığını ortaya serer: davetler, masrafı karşılanan yolculuklar, tanıtım yazıları (blurb), açılış konuşmaları, konuk denemeler ve Substack slotları, bir iyilik ve misilleme devresinde el değiştiren şeylerdir.

Bu açıdan bakıldığında, bütün kronoloji—Ocak 2022’de hypocritique’in ilk tanımından başlayıp Todd McGowan’a yöneltilen Freud-inkârcılığı suçlamasına, Žižek’in sessizce “katılıyorum” deyip kamusal alanda susmasına, Michael Downs’ın öfkeli savunmasına, Mladen Dolar, Alenka Zupančič, Sloven Okulu ve Crisis & Critique’e karşı tırmanışa ve 2025 sonlarındaki müstehcen ve komik metinlere kadar—kültürün çatışmayı bir semptoma dönüştürme tarzına dair tek, uzun bir vaka incelemesi olarak görünür.

Hypocritique, bizzat eleştirinin semptoma dönüşmesi sürecini adlandırır: çözümlemenin kendi kurumlarımızın içine keskin biçimde girmesine izin vermek yerine, anlaşmazlıkları atmosfere, vibe’lara, markalara, stabil şakalara ve itinayla yönetilen skandallara dönüştürür. Fidaner’in projesi, hedefleri veya üslubu hakkında ne düşünülürse düşünülsün, bu süreci elini belli etmeye zorlamak, belirli adların ve ilişkilerin sonsuza dek analitik çerçevenin dışında tutulması gerektiğini söyleyen Analyseverbot’u reddetmektir.