Tag Archives: Rast Şaşar

Rast Şaşar — derleme

resim_2021-05-28_204934Yazılar tek tek linklerden ya da kitabın etiket sayfasından (Rast Şaşar) okunabilir.

Işık Barış Fidaner

İçindekiler

— Mecaz Hakikatin Köprüsüdür, Mecaz-ı Mürsel Sahiliğin Elçisidir

— Hakikatin Elektrolizi

— Rast Şaşar Şaşa Rastlar

— Rektör Ataması ve Lacan’da Dört Söylem

— Histeri şikayetten şikayetten şikayettir

— Turing Makinesi ve Lacan: Yazma ve Durma

— İmgesel Žižek, Simgesel Žižek, Gerçek Žižek, En Başa Dön…

Diğer derlemeler

驚 : şaşkınlık

Yorum bırakın

Filed under Kitap

Turing Makinesi ve Lacan: Yazma ve Durma — Işık Barış Fidaner

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(Lacan ve Turing Makinesi: Yazma ve Durma)

tm

Turing makinesi (TM) bilgisayarı soyut olarak temsil eden matematiksel bir modeldir. TM teorisi genel olarak tüm bilgisayarların işleyişini ilgilendirir. TM kendisine bellek hizmeti gören sonsuz bir bant üzerinde simgeler (mesela 1 ve 0) okuyup yazabilir.

Okumaya devam et →

21 Yorum

Filed under Şey

Histeri şikayetten şikayetten şikayettir — Işık Barış Fidaner

Histeri Efendi’nin adlandırması karşısında öznenin yaptığı sorgulayıcı şikayet ile tanımlanır [1]:

“Bana böyle diyorsun ama neden bana dediğin şey olayım ki?”

Yani özne histeriktir çünkü kendisine tayin edilen imleyenden şikayetçidir. Ama histeriyi salt bir “şikayet” olarak tanımlamak yetersiz kalır, çünkü öznenin tek derdi mevcut imleyenin kendisi değildir, daha derin bir sorgulama söz konusudur.

Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Şey

Mecaz Hakikatin Köprüsüdür, Mecaz-ı Mürsel Sahiliğin Elçisidir — Işık Barış Fidaner

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

Tasavvufla özdeşleşmiş anonim bir söz var: Mecaz hakikatin köprüsüdür (el-mecazu kantaratu’l-hakîka). Burada mecaz ile kastedilen metafordur; yani dar anlamıyla benzetme, geniş anlamıyla bir kelimenin alışılmadık bir rol üstlenmesidir. Örnek: “Aşk güneşte gülen bir çakıltaşıdır.” (Lacan, Écrits) Metafor yoluyla bir simgede birden çok anlamı yoğuşturabilirsiniz; aynı mekanizma rüyalarda da işler (Freud: Verdichtung, condensation). Bu simge Tanrı, İnsan, Sevgi, Çakıltaşı veya başka herhangi bir şey olabilir. Böylece kendi hakikatinizi üretmiş olursunuz. Mecaz hakikaten köprüdür: Dilde yeni geçitler açarak kendi seçtiğiniz simgelerle işaretlemenizi sağlar.

Okumaya devam et →

26 Yorum

Filed under Şey

Rektör Ataması ve Lacan’da Dört Söylem — Işık Barış Fidaner

⚠️⏳🚪 GEÇİŞ KRİZİ ⚠️⏳🚪
浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(Diploma Krizi ve Lacan’da Dört Söylem)

Lacan’ın en temel kavramlarından biri “imleyen”dir (Fidaner, 2020, 6 Temmuz). İmleyen sözdür, söylenen bir şeydir. “İmleyeni kim kime söylüyor?” sorusunu sorduğumuzda “muhatap” kavramına ulaşırız. İmleyenin muhatabı veya sözcüsü olan fail, Lacan’da “Öteki” adıyla anılır (Fidaner, 2020, 19 Eylül). Her birimiz Öteki ile imleyen alışverişini sürdürürüz, böylece imleyenler bizim aracılığımızla Simgesel Düzeni teşkil ederler. İmleyenler aynı “mem”ler gibi onları birbirlerine ileten insanlar aracılığıyla kendi kendilerini çoğaltan enformasyon parçalarıdır (Dawkins, 1976) ki mem kavramının kaynağı Leo Tolstoy’a kadar gider (Žižek, 2020, 18 Mart).

Okumaya devam et →

11 Yorum

Filed under Şey

İmgesel Žižek, Simgesel Žižek, Gerçek Žižek, En Başa Dön… — Işık Barış Fidaner

ziztri

“Žižek’i katetme” [1] davetine yanıt veren Evren İnançoğlu Žižek’in eninde sonunda ortadan kalkacak bir kaybolan aracı olduğu fikrini önerdi [2]. Žižek’e dair bu görüş Žižek’in kendi sahici üstat fikri ile tutarlıdır. Žižek’e göre sahici üstat insanlara ne yapacaklarını söylemek yerine onları kendi özgürlüklerine doğru iter.

Bir Üstat sizi kendi kendinize iade eden bir kaybolan aracıdır, o sizi özgürlüğünüzün uçurumuna bırakır: Sahi bir önderin sözlerini dinlediğimiz zaman ne istediğimizi keşfederiz (belki de bilmeden hep-zaten ne istediğimizi keşfederiz). (Kendini Tutamayan Boşluk)

Bu görüşe katılıyorum ama Žižek’in kayboluş niteliğini sonraki yeniden belirmeleri ile karmaştırmak (complicate) istiyorum. Bir post-Žižek (Žižek sonrası) düşünce manzarası oluşacağından eminim ama bu durum Žižek’in mecazi son “ölümü” ile olmayacaktır; daha ziyade o çeşitli biçimler altında yeniden belirmeye devam edecektir, “namevt” (undead) bir nitelik sergileyerek aynı farkı ebediyen tekrar edecektir. Böyle bir devre Žižekçi öznenin evriminde tespit edilebilir [3].

Okumaya devam et →

6 Yorum

Filed under Şey

Hakikatin Elektrolizi — Işık Barış Fidaner

Söylenen her söz bir hakikat iddiası taşır. Sözü işitenler kendi kendilerine “Bu söz doğru mu yanlış mı?” (right or wrong?) sorusunu sorarak sözdeki hakikat iddiasını test ederler. Bu doğruluk testidir. Aslında bu test eksik ve yanıltıcıdır çünkü doğruluk hakikatin bileşenlerinden bir tanesidir yalnızca. Hakikat iddiasının çoğu zaman gözardı edilen bir bileşeni daha vardır, o da sahiliktir [1]. Sahilik “Bu söz sahi mi fol mu?” (true or false?) sorusu ile test edilir.

Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Şey

Rast Şaşar Şaşa Rastlar — Işık Barış Fidaner

⏳⛰️🛡️ Süreç Heval ⏳⛰️🛡️

Doğru ve Yanlış’a Kürtçede Rast ve Şaş deniyor. Bu yazının konusu Rast ve Şaş köklerinin Türkçedeki anlamlarıdır [1].

Türkçede hem Rast’ın hem de Şaş’ın belirsizlikle ilgili anlamlar taşıması şaşırtıcı bir rastlantıdır.

Önce küçük bir oyunla Rast ile Şaş’ı birbirinden ayıralım: Gözlerinizi kapatıp kollarınızı açın. Sonra gözleriniz kapalıyken iki elinizin işaret parmaklarını birbirine yaklaştırarak değdirmeye çalışın. Eğer işaret parmakları birbirine denk gelir ve dokunursa Rast olmuştur, yani parmaklar birbirine rastlamıştır. Yok eğer parmaklar denk gelmezse Şaş olmuştur, yani parmaklar birbirinden şaşmıştır.

Okumaya devam et →

14 Yorum

Filed under Şey