Monthly Archives: Mart 2017

Bilim Yürüyüşü Neden Halk’a Dayanamaz? — IBF

Bilim halka itimat etmez. Bilim halktan yetki ve onay almaz. Bilim halk tarafından geçerlenmez. Bilimi pratiği halka ait değildir. Bilimi sürdüren halk değildir. Bilime halk güvenmez bile.

Ve halk bilime güvenmemekte haklıdır çünkü bilim dendiğinde bilimsel kavrayış ve pratiğe ilişkin birbiriyle uyumsuz çok sayıda yorumlanış anlaşılır. Thomas Kuhn bunlara “bilimsel paradigmalar” demiştir. Bilimin “halk”tan daha başka belirlenimleri vardır.

Türkiye Bilim Yürüyüşü adına @BarisFidaner yazdı.

İlham veren Çarliston Bilim Yürüyüşü’ne teşekkürler.

1 Yorum

Filed under Çeviri, Bilim

Mikorize Paylaşım Ağlarının Ne Olduklarını Öğreniniz — IBF

Değerli okuyucular,
Bu blogdaki çeviriler kafanızda canlandırıp sonra kimseye söylemeyip kendinize saklayasınız diye yapılmadı. Şahsi aksesuarlar gibi üzerinizde gezdiresiniz diye de yapılmadı. Kendi kendinize okuyup rüyanızda göresiniz diye de yapılmadı. Tabi ki geceleri iyi uyumanız ve güzel rüyalar görmeniz herkesin ortak temennisidir, yine de rüya görmekle kendinizi var etmiş olmazsınız.

Yersiz Şeyler’in Yersiz olmaları, yok olmaları, hiç olmaları demek değildir. Yersizlik demek, sabitlenememek demek, sicimle, halatla, çiviyle, bantla tutturulamamak demektir. Bu yersizliğin ne anlama geldiğini Mikorize Paylaşım Ağları örnekliyor:

Mantarlar ve bitkiler aynı bizim bu İnternetimiz gibi iletim ve haberleşme ağlarıyla birbirlerine bağlanmışlardır. Aslında bunları daha ilkokulda öğrenmiş olmalıydınız ama eğitim sisteminin hâli malum.

Birlikte Hep Daha İyiye derlemesinin 60’ıncı sayfasından 70’inci sayfasına kadarki iki yazı (biri Wikipedia makalesi, diğeri bilim haberi) mikorizal ağları anlatıyor. 70’inci sayfadaki şekil, mantarlar aracılığıyla etkileşen bazı bitki türlerini gösteriyor. Doktora tezimde formülleştirdiğim kuramsal araçlarla bu şekli ve benzerlerini ürettim. Twitter’da açtığım Türkiye Bilim Yürüyüşü hesabında zaman zaman bu şekillere yer veriyorum.

Mikorize Paylaşım Ağı bir modeldir. Deleuze ve Guattari’nin kendi felsefî konumlarını betimlemek için müracaat ettikleri “Rhizome / Köksap” gibi bir modeldir. Ama bu iki model birbirlerinden çok farklıdır:

  • Köksap modeli “Anti-Ödip” ve “şizoanaliz” terimleriyle Sigmund Freud’u karşısına almıştır. Deleuze ve Guattari “Psikanalitik üçgenlemeye karşıyız” demişlerdir.
  • Mikorizal model ise Para-Ödip’tir. Freudcu parapraksis kavramını temel alır. Hegelci diyalektiği de temel alır. Sigmund Freud’u karşısına almaz, aksine onu savunur. Mikoriza Freud’un Düşlerin Yorumu‘nda kullandığı bir benzetmedir.

Hegel ile Freud’un nasıl sentezleneceğinin ana hatlarını tarif ettiğim metne, henüz Türkçesi olmayan 37’nci Yersiz Kitap Sosyoteknik Bilişe Giriş‘te “Nörobilim diyalektik bir sosyoteknik biliş felsefesi geliştirebilir” başlığıyla yer verdim (Türkçesi).

Bunları anlatmamın esas sebebi Yersiz Şeyler okurlarının okudukları her şeyi kendilerine sakladıklarını görmemdir. Lütfen okuduklarınızı kendinize saklamayınız. Başkaları ile paylaşmanın yollarını bulunuz.

Paylaşma kavramınızı Twitter’da RT yapmakla ve Facebook’ta Share yapmakla kısıtlamayınız. Başka paylaşım yolları, başka formüller, başka denklemler bulunuz.

Ne yapabilirsiniz? En basitinden DM’den sevdiklerinize gönderebilirsiniz. WhatsApp’tan küçük ya da büyük ailelerin küçük ya da büyük bireylerine gönderebilirsiniz. Müzik grubunuz varsa Türkçeye çevrilmiş şarkı sözlerini provalarınızda seslendirebilirsiniz. Radyo programınız varsa metinler seçip okuyabilirsiniz. Yersiz Kitapları gözden geçirirseniz hiç eskimeyecek onlarca metin bulursunuz.

Bu yazılar sizin için hazırlanmış ayaklardır, sihirli ayakkabılardır. Onlarla yürüyünüz. Onlar sizi hiç gitmediğiniz yerlere götürecek.

Uzamsal olandan çıkıp ve Bileşimsel olana geliniz.

İyi günler,

IBF

4 Yorum

Filed under Çeviri, Bilim

Entropi — Kelly Osbourne

İşte tespit edilecek o tabiat kuvveti
Sosyal türden çeşitli denklemlerde
Soluna baktığında, sağına döndüğünde
Afallatır her seferinde ısı yükselince, yükselince, yükselince
Yükselince, yükselince, yükselince

Ve kimse söylemez sana, kimse söylemez sana
Hiçkimse söylemez sana, kimse söylemez sana

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

İşte rastgele tepkimedir öfkeyle bölünmüş
Tek başına duvarlar örme gayretidir
Temizlenir gürültü kitleler evrildikçe
Bilgiler kaybedilir mesaj solup gittikçe, gittikçe, gittikçe
Solup gittikçe, gittikçe, gittikçe

Ve kimse söylemez sana, kimse söylemez sana
Hiçkimse söylemez sana, kimse söylemez sana

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Yükselince
Ve kimse söylemez sana
Yükselince
Hiçkimse söylemez sana
Yükselince
Ve kimse söylemez sana
Yükselince

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Düzensizlik ölçüsüdür
An meselesidir
Entropide yaşarız

Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Çeviri, Şarkı

Let’s say — Metin & Kemal Kahraman

To live with you among the colors
Let’s say on the blue
Let’s say on the blue
On the line where the sky meets the sea

To live with them among the songs
Let’s say at the whirl
Let’s say at the whirl
At the moment instruments begin to whirl

To live with you among the deaths
Let’s say in Sivas
Let’s say in Sivas
At the moment the light faces the fire

Okumaya devam et →

3 Yorum

Filed under Çeviri, Robot şarkı, Şarkı

Pippi Uzunçorap

Çilli burnuyla
Didıl didıl di
Bir kız geldi bir gün
Kasabaya atıyla
Didıl didıl
Görmeye değerdi

Pippi Uzunçoraptır o ho ho he hi ha ha
Pippi Uzunçoraptır onun gibisi yok

En mutlu hâliyle
Didıl didıl
Pippi öyküler anlatır
Beklesen görürsün
Tra la la la la
Çok iyi kızdır

Onun bir evi var
Eski tuhaf bir evi var
Maymunuyla atı var
Bir de altınla dolu valizi var
Ve asla ama asla bulamazsın
Hem bu kadar güçlü hem de
Her zaman cömert ve nazik bir kızı

Pippi’nin dünyası hoştur
Didıl didıl di
Çocukları sevindirir
Şaşırtabilir oyunları
Didıl didıl
Kasabamızdaki yetişkinleri
Pippi eşsiz birisidir
Didıl didıl
Çok güzel gülümser
Nasıl da yaramazdır
Tra la la la la
Sen de seveceksin

Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Çeviri, Robot şarkı, Şarkı

Japon Başbakan Şinzo Abe’nin ziyareti sırasında Trump’ın çevirmenin memelerine “kafayı taktığı” bildirildi — Chris Sommerfeldt

Chris Sommerfeldt — 22 Mart 2017 — nydailynews.com

Japon Başbakan Şinzo Abe geçen ay Beyaz Saray’ı ziyarete geldiğinde Başkan Trump’ın tek odağının siyaset olmadığı anlaşılıyor.

kafayi

İddiaya göre Başkan Trump geçen ay bir tanıdığa Japon bir çevirmenin memelerini “kafaya taktığını” söyledi.

Abe ülkedeyken Trump iddiaya göre bir arkadaşına bir çevirmenin memelerini “kafaya taktığını” söyledi, Boşbeleşlik Fuarı’nın baş editörü Graydon Carter’a göre.

Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Çeviri

Bir zar atımı — Stéphane Mallarmé

(tam evirisi)

Fransızca bilmediğimden çevirmeye cesaretim yok. Türkçesi nasıl olurdu diye ilk iki sayfasını şöyle koyayım. Aşağıda da İngilizce belgeye link var. Oxford çevirisi.

Bu da Kadir İnanır ile Hale Soygazi’nin oynadığı Ceza (1974) filminden bir kare:

zar

“Atom fiziğine de lanet olsun” sahnesiyle bilinir.

1 Yorum

Filed under Şey

To hell with atomic physics, to hell with professorship — Kadir İnanır

Man: You know brother, I thought you like science and knowledge, books, calculations, I thought you as quiet as a mouse. If we leave here tomorrow, how will you study? So many books, files and stuff… Okumaya devam et →

3 Yorum

Filed under Çeviri, Bilim

Türkiye için #ScienceMarch #BilimYürüyüşü Twitter hesabı açıldı

Takibe alınız

IBF

1 Yorum

Filed under Şey

Telekulak iddialarıyla yüzleştirilen Trump Merkel’e “En azından ortak bir şeyimiz var, belki” dedi — Noah Friedman, Natasha Bertrand

Noah Friedman, Natasha Bertrand — 17 Mart 2017 — businessinsider.com

Britanya istihbaratının Obama idaresine Trump kulesi için telekulak yardımı verdiği yönündeki iddiaları sorulan Başkan Trump Alman Şansölye Angela Merkel’e “en azından ortak bir şeyimiz var, belki” dedi. Görüntü kaydının yazıya dökümü şöyle:

Muhabir: İddiaların reddedilmesinin ardından bu konuda yaklaşımınız nedir? Başka şüpheliler de var mı, yoksa Britanya istihbaratına yapılan bu ithamın hata olduğunu mu düşündünüz? Ve bu arada, ikinci sorum, zaman zaman geriye baktığınızda yazdığınıza pişman olduğunuz cıvıltılar [tweets] oluyor mu?

Trump: Çok nadiren, çok nadiren.

Muhabir: Yani bir şeyi cıvıldamamış olmayı dilediğiniz hiç olmaz mı?

Trump: Çok nadiren. Muhtemelen şimdi burada olmaz, ama, çok çok nadiren. Muazzam bir grup insanı dinliyorum ve medya hakikati söylemediğinde medyayı atlatabiliyorum, yani bundan memnunum. Telekulak bakımından, sanırım, bu geçmiş idarenin yaptığı telekulak bakımından, öyle ya, (eliyle Merkel’i işaret ederek) en azından ortak bir şeyimiz var, belki.

Merkel: (aşağıdaki bakışı atar)

Trump: Ve sadece sorunuzu tamamlamak için, biz kendimiz bir şey demedik. Yaptığımız tek şey bunu televizyonda söylemekten mesul çok kabiliyetli hukuk aklından alıntı yapmaktı. Ben bu konuda görüş bildirmedim. Çok kabiliyetli bir hukukçunun Fox’ta yaptığı bir beyandı bu, o halde sizin benimle değil Fox’la konuşmanız lazım, oldu mu?

Türkçesi: Işık Barış Fidaner

Ayrıca bkz. Garip: Merkel el sıkışmak istedi, Trump karşılık vermedi (Jessica Estepa)

1 Yorum

Filed under Çeviri