8 Mart’ın Rahmini Alma Girişimi ve Hoşgeldin Öfke Bebek — Işık Barış Fidaner

Slavoj Žižek’ten okuduğum cümleler arasında beni en afallatanı herhalde şuydu:

Erkeğin heteroseksüel aşkı aslında homoseksüeldir, kadının kadın kılığına girmiş bir erkek olduğu düşlemi ile ayakta tutulur. (Kendini Tutamayan Boşluk)

Yıllar önce Türkiye’de kadın cinayetleri aralıksız sürerken karşıma çıkan bu cümle epey kafamı karıştırmıştı. Oysa mesaj çok basitti: Erkeğin aşık olduğu kadın, gerçek kadının kendisi değildir, hayalindeki fallik kadındır [1]. Toplumsal varlığını fallusuyla ispatlayan erkeğin karşı cinste yine aynı şekilde bir fallus araması (ağır sorunlara gebe olmakla birlikte) çok doğal değil miydi?

Freud’un kadınlara atfettiği “penis haseti” aslında erkekleri de kapsar [2]. Her türlü iktidar ve statü isteğini kapsayacak şekilde buna fallus haseti dersek, bu duygunun erkeklerde kadınlardan daha bile etkili olduğunu görürüz: Nasıl ki kadın erkek karşısında fallus haseti duyuyorsa, zayıf erkek de güçlü erkek karşısında fallus haseti duyar (kesişimsellik denen şey belki de budur). Hatta birincinin kaynağı ikincidir, çünkü toplumun hasetle yüklediği erkek yanındaki kadına dönüp yoksunluk çektiği fallusu onda bulacağını zannedebilir, bu hayali boşa düşünce de saldırganlaşabilir, bu da kadın kırımına giden yolu açar. Erkeğin fallik kadına aşık olması budur.

Fakat iş sadece erkeklerle kalmaz: Kendine erkeğin gözünden baktığı (erkeğin nazarı ona değdiği) ölçüde kadın da fallik kadına aşık olur. O kadar aşık olur ki kadınlara “yar… ye!” denmesini doğal karşılayabilir (geçen günkü 8 Mart 2022 eyleminde yaşanan hadise [3]). Fallus haseti bu kadar gönülden kucaklanırsa “hangi kadın daha fallik?” yarışına dönüşmesi doğaldır.

Bu saldırgan sözün hedef aldığı Kadınız Öfkeliyiz grubuysa daha farklı bir noktada duruyor. Bu slogan “hoşgeldin öfke bebek!” diye okunursa daha iyi anlaşılır. Bu grup fallus hasetiyle körüklenen dölleme yarışının dışına adım atmıştır, çünkü onların mesajı bu anlamsız yarışın neye gebe olduğudur. Bir mecazla ifade edersek Kadınız Öfkeliyiz grubu 8 Mart’ın rahmidir ve onları eylemden dışlamak 8 Mart’ın rahmini alma girişimidir (histeri-ktomi) [4].

Işık Barış Fidaner doktoralı (Boğaziçi Üniversitesi) bir bilgisayar bilimcidir. Yersiz Şeyler‘in Admini, Žižekian Analysis’in Editörü, Görce Yazıları‘nın Küratörüdür. Twitter: @BarisFidaner

Notlar:

[1] Bkz “Fallik Kadın Dini: Penis Olmazsa Çocuk Olmazsa Başarı Olmazsa Kimlik Verelim”

[2] Bkz “Freud’un “penis haseti”ne feminist yaklaşım” Mari Ruti, “‘Erkeklik Krizi’ Genel Yetkilenme Krizinin Tezahürüdür”, “Şükran Duymak Yeniden Havalı Olsun”

[3] Bkz “2022 8 Mart Feminist Gece Yürüyüşü”

[4] Bkz “Dırdırcı Özne ile Kar Tanesi Egolar”, “Histeri şikayetten şikayetten şikayettir”