Severance: İçgil-Dışgil Lumoni Diyalektik — Işık Barış Fidaner

Süreyyya Evren’in Severance (2022) üzerine Punctum’daki tartışmasına eşlik edecek birkaç not düşelim [1]. Lumon işçilerinin yaşantısında gerçek/sahte sınırı nereye çekilmelidir? İlk akla gelen cevap şöyledir:

1) İş kapsamıyla sınırlanan içgil mahpus kişilik sahtedir.
2) İş dışına açılan dışgil nispeten serbest kişilik gerçektir.

Ama iki taraf arasındaki izafiyet hesaba katılınca bu denklem karışır:

1) İçgil kişi eğer sahteyse dışgil kişinin bakışına hizmet ettiği içindir.
2) Dışgil kişi eğer gerçekse içgil kişinin nazarıyla lekelenmiş olduğu içindir.

Böylece gerçek/sahte eşleşmesi tersine döner:

1) İçgil kişiyi sahte kılan dışgil kişidir. Asıl sahte olan dışgil kişiliktir.
2) Dışgil kişiyi gerçek kılan içgil kişidir. Asıl gerçek olan içgil kişiliktir.

Lumon diyalektiğinin Lacancı terimlere tercümesi kabaca şöyledir:

1) İçgil kişinin simgesel dünyası dışgil kişinin hayallerine yaslanır (Lumen: Işık).
2) Dışgil kişinin hayalleri içgil kişinin simgesel çıkmazlarından beslenir (Lemon: Limon) [2].

Sonuç olarak genel durumu özetlersek:

1) Her iki kişilik de farklı anlamlarda birbirlerini zemin alırlar.
2) İkisi birlikte ikilemli ve saçmantıklı/paradoksal bir zemin oluştururlar.

Işık Barış Fidaner doktoralı (Boğaziçi Üniversitesi) bir bilgisayar bilimcidir. Yersiz Şeyler‘in Admini, Žižekian Analysis’in Editörü, Görce Yazıları‘nın Küratörüdür. Twitter: @BarisFidaner

Notlar:

[1] Bkz “Punctum’un Pundu I: Severance Dizisi ve Günümüz Çalışma Koşullarında Bölünmüş Benlik” Süreyyya Evren

[2] Bkz “Herşey Yerli Yerinde” Radiohead