Category Archives: Makale

Börü=Kurt ve Yok=Hayır kelimeleri üzerine — Abdülkadir İnan

TDK

1. BÖRÜ=KURT. Oğuz boylarından başka eski ve yeni bütün Türk lehçelerinde herkesin bildiği bu yırtıcı yaratığın adı börü~böri olduğu halde Oğuzlar neden buna kurt demişlerdir? Halbuki Oğuzların da bu hayvana börü dahi dediklerini Oğuz özel adlarından, meselâ Alp Arslanın oğlu Börübars gibi adlardan anlamak mümkündür. Gök Türk yazıtlarında ve Uygur metinlerinde bu yaratığa yalnız börü denilmektedir. Oğuzların börü’ye kurt dedikleri XI. yüzyılda Kâşgarlı Mahmut’ta da görülmektedir.

Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Makale

İnsan Hareketini Hareket Yakalama Verisi Kullanarak İzleme (2009)

(Cmpe699 projesi, şekiller için dosyaya bakınız)

Giriş

Bir insan bedenini aktif bir şekilde takip etmek ve video üzerinden yaptığı hareketi anlamak oldukça karmaşık bir problemdir. Psikolojik deneyler göstermiştir ki, insan denekleri bir videodan kişinin ne yaptığını, cinsiyetini, duygusal durumunu, kimliğini ve hatta kişinin kendisi olup olmadığını belirlemek gibi birçok değişkeni kolayca ayırt edebilirler; üstelik bunu sadece az miktardaki dinamik bilgiyle yaparlar. Bu, insanlarla empati kurmaya yönelik doğuştan gelen mekanizmaları içeren ve yılların deneyimini uyumlu bir şekilde harmanlayan biyolojik görme ve biliş sistemi sayesinde mümkündür. Bu nedenle, kendimiz zeki sistemler inşa etmek istiyorsak, insan bedeninin fiziksel doğası ve farklı insan aktivitelerinin dinamik yapısı hakkındaki bilgiyi algoritmik olarak sisteme dahil etmenin bir yolunu bulmamız gerekmektedir.

Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Bilim, Makale

Çevrede Yürüyüşe Dair Bakış Açıları (2005)

(BM 526 projesi, şekiller için dosyaya bakınız)

Giriş

Yürüyüş, temelde bir kişinin ileriye hareket etmesini sağlayan bir dizi beden hareketidir. Bir yürüyüş döngüsü, ardışık hareket evrelerinden oluşan periyodik bir yapıya sahiptir. Bu yapı, her hareket evresinde uzuv açılarının ve pozisyonlarının nispi olarak sınırlı olmasını gerektirir. Ancak yürüyen bir kişi, sürekli olarak çevresiyle etkileşime girer ve yürüyüşünü bu doğrultuda ayarlar. Yürüyüşteki çevresel etkileşim, bir dizi giriş ve çıkış kanalı aracılığıyla gerçekleşen bir iletişim olarak kabul edilebilir.

Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Makale

Bilgisayar Oyunlarında Yapay Zeka (2005)

(Cmpe540 projesi, şekiller için dosyaya bakınız)

Giriş: Oyun Yapay Zekası (AI) nedir?

Bilgisayar oyunlarında Yapay Zeka (AI), genellikle rasyonel düşünebilen ve aynı zamanda insan gibi hareket edebilen bilgisayar oyuncuları yaratmak anlamına gelir. Oyun AI’sının ilk sorunları, en iyi hamleyi oynayan zorlayıcı bilgisayar oyuncuları yaparak çözüldü. Ancak oyunlar daha fazla hayal gücü içermeye başladığında, insan gibi davranan ve yanıt veren karakterler tasarlama gibi yeni sorunlar ortaya çıktı.

Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Makale, Oyun

Fallus’un Ötesi — derleme

resim_2021-05-28_204613Yazılar tek tek linklerden ya da kitabın etiket sayfasından (Fallus’un Ötesi) okunabilir.

Işık Barış Fidaner

İçindekiler

— Fallus’un Katedilmesi

— En Distopik Romanımız Böyle Olsun!

— Fütursuz Çağa Karşı Sütur

— Yersiz Şeyler Neden Yersiz Şeyler?

— Simgesel Ayrılma ile Gerçek Ayrılma

— Soul Ruh Değil Candır

— Virtue, Erdem, Görce

— Merak ve Bilmezlik Tutkusu

— Arzu-Arıza Kompleksi Olarak Cıvıltı (Tweet)

— Signifier Neden Gösteren Değil İmleyen Olarak Çevrilmeli

— Çevirmenler, True’ya Doğru demeyelim, Sahi diyelim

— Çevirmenler, False’a Yanlış demeyelim, Fol diyelim

Diğer derlemeler

超 : aşmak

Yorum bırakın

Filed under Kitap, Makale

Sözcüklerden yapılmış dünyalar: MUD’lar — Işık Barış Fidaner

🎭♟️🕹️ Kukla Rejimi 🎭♟️🕹️

(MUD’da Sembolik Düzenin Müzakeresi ve Onarımı)

2008 – Işık Barış Fidaner – Boğaziçi Üniversitesi

Bilmediğiniz bir dünyadaki bir yaratığın zihnine hapsolduğunuzu düşünün. Bu yaratık görüyor, duyuyor, yaşıyor, ama siz sadece onun zihninden geçenleri izleyebiliyorsunuz. Ayrıca siz bu yaratığın “içindeki ses” olarak iradesini yönetiyorsunuz, ne komut verirseniz onu yerine getiriyor. MUD işte böyle bir dünya. Ne bir renk, ne bir ses var, çevrenizle ilgili bütün algılayışınız hazır cümleler olarak size iletilmekte. Eylemleri de doğrudan değil, yönettiğiniz yaratığa emirler vererek gerçekleştirmektesiniz. İlk MUD geliştiricilerinden Richard Bartle, bir MUD’a dalmanın üç düzeyinden bahseder [1]. İlk aşama olan “avatar”, komutlarla yönettiğimiz bir yaratık gibi, sadece bizim emirlerimizi yerine getiren bir kukla, oyuncunun oyun dünyasındaki etkisini göstermesinin basit bir aracıdır. “Karakter” ise oyuncunun bir uzantısı, onu oyun dünyasında temsil eden bir kişiliktir. Karakter ile, avatarda olmayan duygusal bir bağ kurulur. “Persona” aşaması ise bu aracıların ortadan kalktığı, oyuncunun doğrudan kendisi olarak oyunun içine daldığı düzeyi ifade eder.

Okumaya devam et →

5 Yorum

Filed under Makale, Oyun

Mod yapımı: Oyun ile oynayanlar — Işık Barış Fidaner

(Détournement olarak Modlamak)

2008 – Işık Barış Fidaner – Boğaziçi Üniversitesi

Her oyun bir çerçeve, bir bakış açısı sunar. Bu çerçeve, karşınıza çıkanı vurmanız gereken bir at gözlüğü ya da kocaman şehirleri göz kırpmadan darmadağın ettiğiniz bir “tepeden bakma” da olabilir, kendi seçimlerinizle yön verdiğiniz bir macera da. Aslında ekrandaki görüntülerin arkasında tamamen algoritmik yapıda çalışan bir program vardır. Eğer oyuncu puan-odaklı ise, yani kendini sadece puanı yükseltmek gibi işlevsel bir hedefle kısıtlıyorsa, oyundaki görsel ve işitsel etkilerin üzerinden atlayabilir, böylece oyunu elindeki arayüz ile izleyip müdahale ettiği otomatik bir sistem olarak algılayabilir. Ancak çoğu oyuncu “inançsızlığını bastırır” [1] ve bilgisayar arayüzünü oyun dünyasına açılan bir pencere gibi algılar. İnce ince işlenmiş görüntüler ve senaryoların da desteğiyle, oyuncu bu yeni dünyanın içine dalar [2]. Böylece oyunu oluşturan bakış açısı, oyun dünyası yoluyla kurulan bir bağlama oturur ve bilgisayar başındaki kişinin konumundan çıkıp sözgelimi adalet savaşçısı bir şövalyenin, soğukkanlı bir generalin ya da bir kanun kaçağının bakış açısı oluverir.

Okumaya devam et →

7 Yorum

Filed under Makale, Oyun

Makinelerin anlattıkları — Işık Barış Fidaner

(Sahnelenen Gayret: Aletten Sisteme İçeyansıtmanın Dört Evresi)

2008 – Işık Barış Fidaner – Boğaziçi Üniversitesi

İnsanın makineleri kullanma biçimi, yanıp sönen ışıklardan LCD ekranlara doğru genişleyen “çıkış aygıtları” ile giderek daha karmaşık ve dolaylı bir sürece dönüşmüştür. İlk baştaki mekanik kullanım biçimi, önce istek-cevap biçiminde bir diyaloğu, daha sonra ekranda kurulan kurgusal mekanizmaların yönetimini ve nihayet sanal dünyalardaki bedenlerin etkileşimini doğurarak zenginleşmiştir.

Chaplin'in Modern Zamanlar filminde de insan-makine ilişkisinden sahneler görülebilir
Chaplin’in Modern Zamanlar filminde insan-makine ilişkisinin ilk ve en temel (mekanik) biçimi ele alınmıştır.
Okumaya devam et →

4 Yorum

Filed under Makale, Oyun, Programlama

A Bayesian Approach To The Clustering Problem With Application To Gene Expression Analysis — doktora tezi

bayesian-kapak.png(116 sayfa — PDF — LaTeX)

İçindekiler

— Lüdmila hanıma özür notu

— Türkçe özet ve İngilizce tam metin

— İngilizce sunum

Diğer kitaplar

Bkz “özet istatistikleri”, “izdüşüm entropisi”

5 Yorum

Filed under Bilim, Kitap, Makale

2017’nin Gelişi — Franco ‘Bifo’ Berardi

bifo1

Sergei Eisenstein’ın Ekim (October: Ten Days that Shook the World (1928)) filminden bir kare. Sahne 1917 Ekim Devrimi’nde Kış Sarayı’ndaki baskını betimliyor.

Franco ‘Bifo’ Berardi — Aralık 2016 — e-flux.com

Türkçesi: Selime Göç

Bitmek Bilmeyen Çöküş

Sovyet Devrimi’nin yüzüncü yıldönümü küresel çöküşle çakışacağa benziyor. O hep duyurulan toparlanma gelmiyor ve sağcı dalganın ırkçı fısıltıları tırmanıyor.

Yeni bir öznellik ortaya çıkmadıkça ve farklı bir sosyal model gelişmedikçe kapitalizmin çöküşü bitmek bilmeyecek ve inanılmaz yıkıcı olacak. 19. yüzyılda işçi hareketlerinin ortaya çıkışıyla kendisini gösteren öznellik, bugün o kadar parçalanmış durumda ki bizim için yakın gelecekte muhtemel bir yeniden birleşme hayal edilmesi bile güç.

Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Çeviri, Makale