Tag Archives: Bilgisayar

Rubik Kübikleri Üstüne Rubrik — Claude E. Shannon

Kaynak: Scientific American. Türkçesi: Işık Barış Fidaner
Şiirin yayınlanmış başka bir versiyonu için bakınız: Cubic Circular

1 Aralık 1981, Scientific American editörü Dennis Flanagan’a mektup.

Sevgili Dennis:

Muhtemelen ayak yaptığımı, ki bence ayar yaptığımı, sanıyorsun juggling makalem durduğu rafta tozlanırken. Bu ancak kısmen doğrudur. Yakın zamanda ulaştığım iki sonuç var:

1) Şairliğim bilimciliğimden daha iyi.

2) Scientific American’da şiir köşesi olmalı.

Bunların ikisine de katılmayabilirsin, ama “Rubik Kübikleri Üstüne Rubrik”i senin için ekte gönderiyorum.

Sevgiler,

Claude E. Shannon

P.S. Halen juggling makalesi üstüne çalışmaktayım.

Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Çeviri, Şiir

Öbekleme Problemine Bayesci Bir Yaklaşım Ve Gen İfadesi Analizinde Uygulanması

Işık Barış Fidaner, PhD Tezi

Bu tezde gen ifadesi zaman serisi verisinden bilgi çıkarılması için yöntemler araştırılmıştır. Bu zaman serileri altta yatan biyolojik mekanizmalara dair dolaylı ölçümler sağlar, bu yüzden analizlerde istatistiksel modelleme tekniklerine yoğunca başvurulur. Özellikle popüler bir analiz yaklaşımı, ifade profili benzerliklerine göre genleri öbeklemektir. Fakat bilimsel veri analizi açısından öbekleme güçlü bir metodoloji gerektirir ve Bayesci nonparametri bu konuda gelecek vaat eden bir çerçeve sağlar.

Bu bağlamda, iki yeni Bayesci nonparametrik model geliştirildi: Standart sonsuz karışım modelini genişleten Sonsuz Çokyönlü Karışım (IMM); ve karışım bileşenlerinde gen ifadesi zaman serilerine uyarlanmış özgül bir yapıyı varsayım alan Parçalı Doğrusal Dizilerin Sonsuz Karışımı (IMPLS). Bayesci paradigmada gen analizi için anahtar nesne, model ve gözlemler verildiğinde, bölüntüler üzerindeki sonsal dağılımdır. Fakat, bölüntüler üzerinde bir sonsal dağılım oldukça karmaşık bir nesnedir. Burada Markov zinciri Monte Carlo çıkarımı uygulayarak gen bölüntülerinin sonsal dağılımından bir örneklem elde ediyoruz, ve geliştirdiğimiz sezgisel iki-aşamalı öbekleme yaklaşımı ile sonsal örneklemi işliyoruz. Bölüntüler üzerindeki dağılımların analizi için entropi toplaşması (EA) adını verdiğimiz alternatif, yeni bir yaklaşım da geliştirildi. EA’nın bölüntülerden ve daha genelde özellik atamalarından oluşan örneklemlerin yorumlanmasında kullanışlı olduğu gösterildi.

Öbekleme metodolojisinin değerlendirilmesinde iki farklı sahada ayrı deneyler gerçekleştirilmiştir. Birincisinde, edebi bir metnin (James Joyce’un Ulysses’i) paragrafları EA ile analiz edilerek sözcükleri arasındaki bağlamsal ilişkiler ortaya çıkarılmıştır. İkinci olarak, biyoenformatik uygulamasında, sonuçta çıkan öbeklerin amaca uygunluğunu değerlendirmek için standart çoklu hipotez testi uygulanmış, bir gen ontolojisine ait terimlerle kodlanmış önceki biyolojik bilgilerle karşılaştırılmıştır. Geliştirilen metodolojinin entegre edildiği eksiksiz süreç akışı CLUSTERnGO (CnG) dört fazdan oluşur (Yapılandırma, Çıkarım, Öbekleme, Değerlendirme). CnG’nin işlem hattının tamamı bir yazılım paketi olarak geliştirilmiş ve GNU Genel Kamusal Lisansı altında yayınlanmıştır.

(ingilizce özet — özet istatistikleri — izdüşüm entropisi)

3 Yorum

Filed under Bilim

Kod Maymunu — Jonathan Coulton

Kod Maymunu kalk kahve al
Kod Maymunu işe git
Kod Maymunu orda sıkıcı toplantı
Ve sıkıcı yönetici Rob
Rob söyle Kod Maymunu çok gayretli
Ama onda çıktı berbat
Kod ne “işlevli” ne “özenli”
Kod Maymunu ne düşün?
Kod Maymunu düşün belki yönetici allahın cezası login sayfası kendi yazmak ister
Kod Maymunu yüksek sesle söyleme
Kod Maymunu deli değil, sadece gururlu

Kod Maymunu Fritos beğen
Kod Maymunu Tab ve Mountain Dew beğen
Kod Maymunu çok basit adam
Onda büyük sıcak tüylü gizli kalp:
Kod Maymunu beğen senin gibi
Kod Maymunu beğen senin gibi

Kod Maymunu giriş masa civarda takıl
Sana söyle süeterin güzel
Kod Maymunu sana soda alma teklif et
Sana kupa getir, sana buz getir
Sen söyle yok teşekkürler soda için çünkü
Soda seni şişman yapar
Zaten sen telefonla meşgul
Sohbet için zaman yok
Kod Maymunu uzun yürü dön kendi kübik otur çalışır gibi yap
Kod Maymunu pek doğru düşünmez
Kod Maymunu pek iyi hissetmez

Kod Maymunu Fritos beğen
Kod Maymunu Tab ve Mountain Dew beğen
Kod Maymunu çok basit adam
Onda büyük sıcak tüylü gizli kalp:
Kod Maymunu beğen senin gibi
Kod Maymunu çok beğen senin gibi

Kod Maymunu onda her türlü sebep
Bu yerden gitmek için
Kod Maymunu sadece çalışmaya devam et
Senin tatlı güzel yüzünü gör
Daha ziyade uyan, kahveli kek ye
Banyo yap, biraz uyu
Bu iş “yaratıcı yoldan tatmin eder”
Amma çok zırvalık
Kod Maymunu düşün bir gün herşeye sahip hatta senin gibi güzel kız
Kod Maymunu sadece bekle şimdilik
Kod Maymunu söyle bir gün, bir şekil

Kod Maymunu Fritos beğen
Kod Maymunu Tab ve Mountain Dew beğen
Kod Maymunu çok basit adam
Onda büyük sıcak tüylü gizli kalp:
Kod Maymunu beğen senin gibi
Kod Maymunu beğen senin gibi

Okumaya devam et →

3 Yorum

Filed under Çeviri, Şarkı

Yeni fonksiyon: Elektronevrotik Dalga

end YER
Kestirilemez bir süre boyunca görcülce yayılarak gerçel uzakınlık parametrelerini değiştirecek olan elektronevrotik bir dalgayı YERinde başlatır.

~~~

enw PLACE
Invokes in PLACE an electroneurotic wave that will propagate virtually for an unpredictable duration modifying the actual parameters of extimacy.

~~~

Kurtarılmış Bir Bilgisayar Dili İçin Notlar — Radikal Yazılım Grubu

4 Yorum

Filed under Çeviri, Programlama

Niteliklerin Koşullu Sayılması

Bilindik iki mahpus tertipi iki farklı mantığı temsil eder:
1) Oyun Kuramında Mahpusun İkilemi (Mİ)
2) Jacques Lacan’ın incelediği Üç Mahpus (ÜM)
Aradaki farklar Nicelik ve Nitelik diyalektiği ile ilgilidir: Mİ’de nitelikler sabit bir düzenlemeye sahiptir ve nicelikler Oyun Kuralları olarak ön-belirlenmiştir; ÜM’de ise nicelikler ancak niteliklerin koşullu sayılması yoluyla ortaya çıkar. Mİ sabit bir yapı altında “puan” sayar; ÜM ise koşullu varoluşları sayar. Bağlamları nadiren kesişir: Google’da aratıldığında Mİ 507000, ÜM 345000 sonuç verirken Mİ+ÜM birlikte sadece 1310 sonuç vermektedir. Aralarında açıkça mantıksal bir ayırı/çatlak bulunmaktadır. Burada geliştirdiğimiz biçimleştirme bu iki tertibi saymanın iki şekli olarak temsil etmek içindir.

Yapısal sayma olağan küme kuramı temsillerinden oluşur:
0 = {}
1 = {0} = {{}}
2 = {0,1} = {0,{0}} = {{},{{}}}
3 = {0,1,2} = {0,{0},{0,{0}}} = {{},{{}},{{},{{}}}}
Artırımlar: n ∪ {n} = n+1

Koşullu sayılar bunların “açılması” ve “noktalanması” ile elde edilir:
0′ = ·
1′ = · {·}
2′ = · {·} { · {·} }
3′ = · {·} { · {·} } { · {·} { · {·} } }
Artırımlar: n’ n = (n+1)’

“Açıklık”ları saymanın henüz tamamlanmamış olduğunu, varsayımlardan oluştuğunu belirtir. “Nokta”ları ise imkanları dağıtarak belirsizliklerini temsil eder. Bu koşullu sayıların her birisi farklı bir nicel durumu imler:
0′ birselliktir: Slavoj Žižek’in ünlü kitabındaki “hiçten az”ı imler.
1′ bağımsız tekil bir varoluştur: “birden az”ı, olmak ya da olmamak’ı imler.
2′ bir ikilemdir: “ikiden az”ı, bu veya o veya başka’yı imler.
3′ “üçten az”dır ve sayma sonsuza kadar sürer.

Bu makalede koşullu saymanın biçimsel yordamını tarif etmekte ve bu yordamı kullanarak ÜM’yi temsil etmekteyiz, böylece ÜM’nin (Mİ’nin kabul görmüş “kanonik örnek” statüsü karşısındaki) “paradoksal” statüsünü çözümlendirmekteyiz.

(ingilizcesi ve detaylar)

9 Yorum

Filed under Çeviri, Bilim, Programlama

Gözümüzü Açalım İhtilâl Var — Hikmet Kıvılcımlı

4 Mart 1967

İnsanın kendi yapıp kendi taptığı aygıt, günümüzün en korkunç ihtilâlcisi oldu. 20 yıldır “komünistlerin” bir yerde ihtilâl çıkardıkları görülmedi. Bütün dünyayı ihtilâle veren (atom-sesaşırı) uçak gibi teknik yeniliklerdir. Bunlardan deccal gibi ortalığa çıkanı, Anglosaksonların “Data Processing” (veri yordamı), frenklerin “Ordinatuer: BUYURUCU” yahut “İnformatique: DUYURUCU” dedikleri elektronik hesap ve akıl makineleridir. Buyurucu, dek bilgin yapıyor. Çocukların imam-hatip yetiştiren sınavından, en yüksek keşif ve icatlara varıncaya dek, her işimiz için özel buyurucular yapılıyor.

Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Makale

İki yeni işleç: Geçersizleme ve Kapsayarak Aşma

// Geçersizleme
Özneyi yüklem karşısında geçersizle. Özne antite bütün belirginliğini yitirir, yüklem antite bir Kendinde-Şey olur. Kapsayarak Aşmanın karşıtı.

Γ Kapsayarak Aşma
Özneyi yüklem içinde varsayımlandır. Özne antite yüklem antitenin basit yadsınması olur. Geçersizlemenin karşıtı.

~~~

// Invalidation
Invalidate the subject with respect to its predicate. The subject entity loses all its significance, and the predicate entity becomes a Thing-In-Itself. Opposite of Sublation.

Γ Sublation
Assumilate the subject in the predicate. The subject entity becomes the simple negation of the predicate entity. Opposite of Invalidation.

~~~

Kurtarılmış Bir Bilgisayar Dili İçin Notlar — Radikal Yazılım Grubu

3 Yorum

Filed under Çeviri, Programlama

Kurtarılmış Bir Bilgisayar Dili İçin Notlar — Radikal Yazılım Grubu

Kurtarılmış Bir Bilgisayar Dili İçin Notlar
Versiyon 2.1, Ağustos 2006
Katkı yapanlar: Alex Galloway, Eugene Thacker
Türkçesi: Işık Barış Fidaner

Görce kitabının PDF dosyasında okuyabilirsiniz.

~~~

Notes for a Liberated Computer Language
Version 2.1, August 2006
Contributors: Alex Galloway, Eugene Thacker

Data Types
Operators
Control Structures
Functions

~~~

İki yeni işleç: Geçersizleme ve Kapsayarak Aşma

Yeni fonksiyon: Elektronevrotik Dalga

Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Çeviri, Programlama

Analitik Motor üzerine Çevirmenin Notları: Not A.2 — Ada Lovelace

Lovelace Kontesi Ada Augusta
Bibliothèque Universelle de Genève 82, Ekim 1892, fourmilab.ch

(Not A.1)

Matematiksel bilimi, bağlantılı bir bütün olarak içsel güzelliği, bakışımı ve mantıksal tamlığıyla bilge ve mantıklı zihinlerin ilgisinde seçkin bir yer kazanan, soyut ve değişmez hakikatlerin muazzam bir bedeni olmasının ötesinde gören birisi; doğal dünyanın büyük olgularında ve karşılıklı ilişkilerindeki sonu gelmez değişimleri, içinde yaşadığımız yaratım faaliyetleri içinde —dolaysız fiziksel algılarımıza görünsün görünmesin, bilinçli ya da bilinçsizce— sonsuzca sürüp giden değişimleri ancak bu bilimin oluşturduğu dil yoluyla layıkıyla ifade edebildiğimizi hatırlayan birisi, matematiği insan ırkını daha derinden ilgilendiren bir şey olarak gören birisi: böylece matematiksel hakikati, insanoğlunun kendi zayıf zihniyle, Yaratıcısı’nın işlerini okumasının en etkili enstrümanı olarak düşünen birisi, bu bilimdeki ilkelerin açık pratik biçimlere çevrilmesine yardımcı olabilecek her şeye özel bir ilgi gösterecektir.

Okumaya devam et →

5 Yorum

Filed under Çeviri, Bilim, Programlama

Makine-Öğrenmesi Üstadı Michael Jordan ile Büyük Veri Hülyaları ve Diğer Dev Mühendislik Çabaları Üzerine — Lee Gomes

Boşbeleş Büyük-Veri işleri ve beyinden-esinlenmiş yongalar yanlış anladığımız şeylerden iki tanesi sadece

Lee Gomes
20 Ekim 2014, spectrum.ieee.org

Fotoğraf-İllüstrasyon: Randi Klett

Fotoğraf-İllüstrasyon: Randi Klett

Büyük verilerin böyle aşırı istekle benimsenmesi muhtemelen ulusal köprü çökmeleri salgınıyla kıyaslanacak düzeyde bir dizi analiz felaketiyle sonuçlanacak. İnsan beynine dayanan yongalar yaratan donanım tasarımcılarının angaje olduğu girişim muhtemelen abesle iştigal olduğu anlaşılacak bir inanca dayanmakta. Son zamanlardaki tersi yönlü iddialara rağmen, bilgisayar görmesinde kat etmiş olduğumuz ilerleme, Isaac Newton’ın elma ağacının altında oturduğundan bugüne fizikteki ilerleme kadardır ancak.

Bu sözler IEEE konferansında güvenliği kırıp abuk sabuk konuşan bir makinekırıcı çatlağın sözlerini andırıyor olabilir. Gerçekteyse bu görüşler bir IEEE Fellow’una, Kaliforniya/Berkeley Üniversitesi Pedong Chen Seçkin Profesörü Michael I. Jordan’a ait. Jordan, makine öğrenmesi üzerine dünyanın en saygın otoritelerinden birisi ve alanında uyanık bir gözlemci. Özgeçmişi tek başına dev bir veritabanı gerektirir, ve alanındaki konumu, 2013 Ulusal Araştırma Konseyi raporunun (“Dev Veri Analizinin Hudutları”) giriş yazısını yazmasına elveren bir düzeydedir. San Fransiscolu yazar Lee Gomes, IEEE Spectrum için 3 Ekim 2014’te onunla görüştü.

Michael Jordan’a sorduk…
— Hesaplamadan Bahsederken Neden Beyin Metaforları Kullanmayı Bırakmalıyız
— Makine Görmesine Dair Sisli Görüşümüz
— Büyük Veri Neden Büyük Bir Yıkım Olabilir
— 1 Milyar ABD Dolarıyla Ne Yapardı
— Tekillik Üzerine Nasıl Konuşmamak Gerekir
— P = NP Olup Olmamasından Daha Çok Neyi Önemsiyor
— Turing Testi Gerçekte Ne Anlama Geliyor

Okumaya devam et →

3 Yorum

Filed under Çeviri, Bilim, Görüşme, Programlama