Tag Archives: Işık Barış Fidaner

İmgesel Yabancılaşma (Tamlık Taslama) ile Simgesel Yabancılaşma (Tamamlık Taslama) — Işık Barış Fidaner

İmgesel yabancılaşma tamlık taslamadır, simgesel yabancılaşma ise tamamlık taslamadır. Bunlar birbirinden farklı olsa da birbiriyle ilişkili iki fetiş biçimini belirtir. Psikanalitik Ödipal gelişim öyküsüne uygun olarak önce imgesel yabancılaşmayı daha sonra simgesel yabancılaşmayı tarif edelim [1].

Tamlık taslayan birisi yetkiyi bedenin üzerine giyinerek yetki-beden kompleksi kılığına bürünür ve kendisini eksiksiz bir doluluk şeklinde sunar. Taslanan tamlık, kelimeleri kifayetsiz bırakan duyguların yoğunluğunda ifade bulur. Walter Benjamin’in “siyasetin estetikleşmesi” olarak tanımladığı Faşizm bu yolu izler. Sosyal medyada imgeler aracılığıyla taslanan tamlık, aynı estetikleşmenin bir başka örneğidir. Okumaya devam et →

20 Yorum

Filed under Şey

‘Erkeklik Krizi’ Genel Yetkilenme Krizinin Tezahürüdür — Işık Barış Fidaner

“Erkeklik krizi var mı yok mu?” sorusuna hem olumlu yanıt verenlere hem de olumsuz yanıt verenlere Nasreddin Hoca’nın kadılık fıkrasındaki gibi “Sen de haklısın!” diyebiliriz. Hoca’nın “İlahi Hoca Efendi hiç ikisi birden haklı olur mu?” diyen karısı da haklıdır. Çünkü erkeklik krizi hem vardır hem yoktur.

‘Erkeklik krizi’ kavramının atıf yaptığı krizin gerçekliği inkar edilemez, ama bu kavram aldatıcı bir görüntüdür. ‘Erkeklik krizi’ şeklinde tezahür eden gerçek ‘sıkıntı’, genel bir yetkilenme krizidir [1]. Yetkilenme krizi, hem erkeklere hem de kadınlara aittir, tüm insanların başına gelmektedir. Krizin en büyük tezahürü belgesiz kalan göçmen nüfustur; ‘yurttaş hakları’ ile ‘insan hakları’ arasındaki uçurumdur. Yurttaş olabilenlerin başına gelen neoliberal güvencesizleşme ve prekerleşme aynı krizin bir diğer tezahürüdür [2]. Genel yetkilenme krizinin ‘erkeklik krizi’ görünümüne bürünmesinin sebebi ise mevcut toplumsal cinsiyet rejiminin yetkilenme rolünü ‘doğal olarak’ erkeklere tayin etmesidir [3].

Okumaya devam et →

11 Yorum

Filed under Şey

Muhatap sayısını çoğaltmak, hakikati feda etmek için yeterli bir gerekçe değildir — Işık Barış Fidaner

‘Kaynakçı’ çeviriye karşı ‘hedefçi’ çeviriyi savunduğu yazısında [1] Savaş Kılıç, kaynak metin ‘doğru anlaşıldığı/yorumlandığı’ sürece, kaynak metindeki özgün inceliklerin ‘hedef-dilin retorik kabul edilebilirlik normları’ adına fütursuzca feda edilebileceğini savunmaktadır. Kılıç, bu savını desteklemek için, hedef dili yetersiz bulan ve kaynaktaki özgün inceliklerin korunmasını arzulayan çevirmenleri ‘yas tutmayı beceremeyen melankolikler’ diye adlandırır. Kılıç, mevcut kullanımdaki Türkçenin ‘retorik normlarını’ normatif anlamda savunmaktan da çekinmez: Çevirmenler Türkçenin mevcut normlarına hiç dokunmasalar iyi ederler; normları esnetmeye yeltenen çevirmenler ise muhtemel okurlarını kaybedip muhatapsız kalmaktan korkmalı ve bu beyhude çabayı terk etmelidirler. ‘Yas’ kavramına başvuran Kılıç, çevirmenlerin kaynak metnin ardından bir miktar üzüntü duymalarına neyse ki müsaade etmektedir. Ama bu mecaza göre, kaynak metindeki özgün inceliklerin ‘retorik normlar’ adına feda edilmesi, ‘ölüm’ kadar kaçınılmaz bir olaydır; Kılıç böylece Türkçenin ‘retorik normlarını’ adeta Allah katına yükseltir.

Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Şey

Sahi Sahilik — derleme

resim_2021-05-28_202134Yazılar tek tek linklerden ya da kitabın etiket sayfasından (Sahi Sahilik) okunabilir.

Işık Barış Fidaner

İçindekiler

— 10 Ekim’de Gerçekliğin Hakikati Ezmesi ve Sahi-Fol Kavramları

— Bilimsel Doğrular Yoktur, Bilimsel Sahilik Vardır

— Planck İlkesi ve Geleceğin Gençlerin Elinde Olması

— Kurumsal Siyaset, Başka Siyaset, Gerçek Siyaset

— Onarım Arzusu ile Bozunum Arzusu

— Dark’ta Yetkilenme Krizi

— Gerçekliğin Taşı, Sahiliğin Kağıdı, Suretlerin Makası

— Simgesel Makas

Diğer derlemeler

真 : sahi

Yorum bırakın

Filed under Kitap

Gerçekliğin Taşı, Sahiliğin Kağıdı, Suretlerin Makası — Işık Barış Fidaner

Gelin Lacan’ın şemasındaki (Encore sayfa 90) üç terimi taş, kağıt, makasa benzeterek yorumlayalım:

sema3

Gerçekliğin sert bir taş etkisi vardır, sahilik boş bir sayfa kağıda benzer, suretler simgesel makas işlevi görürler, Lacan’ın örneğindeki imleyen çifti Bay/Bayan gibi anlamdışını keserler [1]. Taş/kağıt/makas oyunundaki kurallar burada da geçerlidir:

K1) Gerçekliğin taşı suretlerin makasını kırabilir.

K2) Sahiliğin kağıdı gerçekliğin taşını sarabilir.

K3) Suretlerin makası sahiliğin kağıdını kesebilir.

Okumaya devam et →

4 Yorum

Filed under Şey

Simgesel Makas — Işık Barış Fidaner

Saussure “işaret”i aşağıdaki resimle temsil eder, bu resim “ağaç” imleyeninin imlediği ağaca tayin edilmesini gösterir (Kaynak: “The Instance of the Letter in the Unconscious” Jacques Lacan):

tree

Lacan bu temsile “sorunlu” ve “hatalı” der. Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Şey

True Truth — compilation

resim_2021-05-28_202134The texts can be read from the individual links or from the compilation’s tag page (True Truth).

Işık Barış Fidaner

Contents

— Authority, Body, Will, System, Desire, Malfunction and the Coronavirus

— The Traversal of the Phallus

— Symbolic Separation and Real Separation

— Always Afterwards: Entropy and Sacrifice

— The Crisis of Authorization in Dark

— Desire to Repair and Desire to Decompose

— The meaningless signification of the true truth

— False Truth, True Falsity, False Falsity

Other compilations

真 : true

Yorum bırakın

Filed under Kitap

Dark’ta Yetkilenme Krizi — Işık Barış Fidaner

Dark dizisinin esas konusu, yetkilenme krizidir. Bu tema öyküde farklı şekillerde ele alınmıştır. Toplumsal cinsiyet rejimine göre yetkilenme rolünü üstlenmesi beklenen kişiler erkekler olduğu için [1] Winden kasabasındaki erkek çocukların kaybolması, yetkilenmeyi üstlenecek bedenlerin yok olması anlamına gelir ve genel bir yetkilenme krizine işaret eder.

Esas oğlan Jonas’ın babası Michael’in intiharı ise, yetkilenme krizini kişisel bir düzlemde ele alır. Michael’in intihar etmesinin sebebi, çocuk bedeni Mikkel’i gelecekten almış olmasıdır, yani Michael kendi bedeninin hesabını veremediği için yaşama yetkisini teslim eder ve esas oğlan Jonas’ı babasız bırakır. Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Şey

Onarım Arzusu ile Bozunum Arzusu — Işık Barış Fidaner

Sahiliğin bir parçası her zaman gerçeklik uğrunda feda edilir; kaybedilen bu sahilik parçası, sahi sahiliktir [1]. Sahi sahiliğin kaybını suretler telafi eder. Suretlerin eril biçimi olan fallik imleyen, kaybedilen sahi sahiliğin anısına dikilmiş bir anıttır ve simgesel yas’a aracılık eder [2]. Suretlerin dişil biçimi olan eksik imleyen, sahi sahiliğin feda ile kaybedilmesini reddeder ama engelleyemez, fedanın törensel büyüsüne kapılır. Kaybın kaybı anlamına gelen gerçek yas ise fedanın kendisini feda eder ve suretlerin eril ve dişil biçimlerinin ötesine geçer. Fallik imleyen, eksik imleyen ve gerçek yas, sırasıyla, tamamlık, tamamsızlık ve tamamsızsızlıktır.

Okumaya devam et →

7 Yorum

Filed under Şey

Kurumsal Siyaset, Başka Siyaset, Gerçek Siyaset — Işık Barış Fidaner

“Tarihi yazan hep galip gelenlerdir” diye ünlü bir söz var. Bunun bir versiyonu da şöyle: “Galip gelen her zaman yargıç olur, mağlup olan her zaman zanlı olur.” [1] Tarihsel akışta rol alan galip-mağlup ikilisini gerçeklik-hakikat ikilisinde yakalayabiliriz. Galip gelenler gerçekçi olmayı temsil ederler, mağlup olanlar ise hakikatin yükünü taşırlar. Bu yüzden galip gelenlerin kendilerini dayandırdığı referans noktası nefrettir, onlar mesela teröre karşı savaşırlar; mağlup olanların ise kendilerini dayandırdığı referans noktası sevgidir [2]. Sevgi, simgeleşmeyi tetikleyen özgün kaynaktır; nefret ise simgeleşmenin sınırlarını çizer, bazı şeyleri simgelenme ihtimalinden yoksun bırakır.

Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Şey