Tag Archives: Işık Barış Fidaner

Doğru ve Yanlı: Şşş! — fıkra

Bir varmış, bir yokmuş…

Evvel zaman içinde Doğru ve Yanlı adında iki güzel kardeş varmış.

Gelgelelim kalbur saman içinde bunlar sevişip evlenmişler, tabu olduğu halde.

Bittabi derhal bunu duyan develer tellâl iken müdahale etmiş:

Durun siz kardeşsiniz! Hem doğru hem yanlı olur mu! Doğruysa yanlı olamaz, yanlıysa doğru olamaz!

Okumaya devam et →

3 Yorum

Filed under Kurgu, Şey

Sinem Atik — özel sayfa

unti

Sinematik (film, dizi) çözümlemeler ve ‘sinem atik = gönül akışlı’ (tiyatro, belgesel atıflı) yazılar içerir (kurgu, fıkra, tekerleme, bilmece, efsane, şarkı, şiir için: Sine Mat).

Yazılar tek tek linklerden ya da kitabın etiket sayfasından (Sinem Atik) okunabilir.

Işık Barış Fidaner


Film:

— Filmler (özel sayfa)

— Çatma Evladım (özel sayı)

— Zeki Bilge Demirceylan (derleme)

— Fallik Kadının Estetik Yamyamlığı: Onurlu Ağlayınçtan Kurban Talebine

— Sinematik Bozunum: Medeniyetin Namusunu Temizleyen Boomer’ın Direksiyonda Öpülmek Ölümcül Zarureti: Perfect Days ve I’m Thinking of Ending Things

— Bilgisayarda Yarışan Atlar: Dolap Beygirliğinden Girdap Beygirliğine

— Zuhal: Bir tanecik ışıg zavallı bencağıza zor yeterken başkaları tabikide güme gider

— Zuhal ve Toz Bezi: Türkişkürdimüşkülat

— Saygın Vatandaş’ta büyük Öteki ile küçük öteki

— Fol Melankoliden Kurtulmak: Kabuktaki Hayalet

— Siborgum Ama Sıkıntı Yok: Çılgınım Ama Muhafazakarım

— Pink Floyd: Duvar’da Kendi Tükenişini Seyretmek

— Kış Uykusu: Enerji Muhafazası ve Entropik Sarfiyat

— Melankoli: Adile’ye Dünyanın Yasını Tutturabilmek

— Aşka Dayanmak: Semptom Ego’nun Ötekisidir, Semptom Düşerse Ego da Düşer

— Hiperego ve Sinema: Eski Kıstas Eski Hamam: Terleme

— Ahlat Ağacı: Zamana Çentik Atan Kum Taneleri Olmak

— Aracımı Sür: Filmimizi Seyret

— Antichrist ve Hiperego: Bacağın Mıhlandığı Torna

— İzafiyet ve İzafet

— Doğadışı Ana: Ama

— Lethe Nehri ve Mnemosyne Havuzu: Hakikatimsilik → Hakikatim Silik

— Oz Büyücüsü ve Komünizm

— Alemsin ve Ömürsün

— Groundhog Day: Dairesel/Döngüsel Zaman, Doğrusal/Doğurusal Zaman

— Yıldızlararası Babanın-Adı

— Davasız Asi: havalı-özel ile tavukdışı-piliç inşası

— Inception ve Ontoanaliz: Başlandırı’daki topaç Ötekinin eksikliğidir

— Çok Şey Bilen Adam: Rehin Umuda Ezgili Çağrı

— Niagara: Arzular Şelale, Sükut Patlar, Sükun Patlamaz

— Terabitya Köprüsü: Kişilik Sahibi Olmak Kova’ya Tekmeyi Vurmakla Eşdeğerdir

— Midsommar: Yarışma, Ayin, Ritüel, Tören

— Mavi Hap ya da Kızıl hap: Masturbate ya da Master-bait, Asılıyom ya da Asıl-yem

— Diş kırıklığı: Lanthimos’un deneysel sinemasında kadın

— Hippilerin İronisi: Kova Çağı gelince haber verin!

— Dördüncü Duvar: Seyircinin Kurduğu Özdeşim, Beşinci Duvar: Muhatabın Duyduğu Yankılar

— Tüfengdir o cahil, tüftüf olsa vuramazsın! ~ (La Strada)

— Hepsi kesin ama… yoksa dil mi?

— Büstü yer

— The Last of Us: Allah sonumuzu hayır etsin

— ET: Müzmin Çiçek

— Lekesiz Zihnin Ezeli Günışığı: Nam-ı Pir’de bul beni yiğidim!

— Zalim Meleğin Tezi (özel sayı)

— Zamanda Sıçrayan Kız: Bir Küratörün Köken Hikayesi

— Müzik ve Dil: İki cephede birden savaş yürütmeliyiz (La Chinoise)

— The Truman Show: Nevroz/Psikoz, Terazi/Yay

— Ben X: Efsaneler Ego Aynasına Sokulamaz

— Yahuda ve Hamas


Dizi:

— Doğanın Sonu: Trisolaris’imizde hayat (Slavoj Žižek)

— Üç Cisim Problemi’nin Kodları

— İki Ye Wenjie ~ (Ajda Pekkan)

— Peki peki anladık: Sen neymişsin Buffy abla! ~ MFÖ

— Herşey Bayan Beyan Ortada: İkileme İmleyeni Önbastırılmıştır

— La Casa De Papel’de Kanun & Suç için Lüzum & Keyfiyet

— Hep Çalışıp Hiç Oynamamak Mutantları Sıkıcı Yapar

— Dark’ta Yetkilenme Krizi

— Ev Semptomdur

— Squid Game’deki misket oyunu simgesel düzenin kuruluşunu sahneler

— Üstben Üniforması ve İd Kostümü

— Devrim Ağbinin Devrimci Nazarı

— Erkeksi ve Kadınsı Karizma: Sanal Ağa ve Sanrıça: Jonathan ve Jasmine

— Büyükolizm: Baştan alalım ama bu kez daha duygulu olsun

— Nevmelek, Bir Nevi Melek? Nüve Melek ve Neon Melek

— Telekineziyi Neden Onaylamıyorum

— Severance: İçgil-Dışgil Lumoni Diyalektik

— Tanrı = Boo: Fleabag’de Büyük Öteki Bihaber Hayalettir

— Fleabag: Şakacıktan Ölmüşlük Etrafında Sahnelenen Toplu İğdiş Mizanseni


Tiyatro:

— Susma Haykır Periler Vardır! — Peter Pan

— Şirreti Evcilleştirmek: Ela gözlü Şekspirim geldi, duyan gelsin işte Şekspir! Açılın kapılar Şekspire gidelim, siyaset günleri gelip yetmeden…


Belgesel:

— Kuşu Kuşla (T)avlarlar: Lir Kuşu ve Troll Sürüsü

— Calhoun ve Farelerde Ödipal Yetkilenme Krizi

— Akrokantozor

— Eko Eko Eko = Ego-Eko-Ekho: Düğün Dernek Yerine Düğüm Dermek

— Naş Ekho Kader ~ (Grup Gündoğarken)

— Agu Agu Agu: bien et du mal vs. bön etti mal

— Düyek Asrın Afetengiz No Fütur Çağında Felsefe Güneşi Slavoj Žižek’in Yeni Filmi Yolda: Sapkın Kılavuz Ütopyalar

— Sol Politikanın İkilemi (Benlik Yüzyılı)

— Sigmund Freud ‘Halkla İlişkiler’in dayısı ve eniştesi mi?

(sinema kapsamına girebilecek çok fazla çeviri var, onları listelemedim)


Diğer derlemeler

影 : film, gölge, resim

Kameralı Adam, Dziga Vertov, 1929

kamerali-adam

5 Yorum

Filed under Kitap

Dörtlük

Dağ doruğu deler geçer gökleri,
dağ dibinde ak evler mini mini,
evdekiler! Yok mu yemek istiyen
dağ doruğundan getirdiğim çileği?

[*]

Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Şey

Esnaf Usulü Meşgulpesent Tarihçilik Nedir? — Işık Barış Fidaner

Bir bakkala 100 yıl önceki İstanbul’u en kolay nasıl anlatırsınız? Şöyle:

O zamanlar da aynı senin gibi bakkallar vardı.

Akabinde gündeme gelecek müteakip soru da besbellidir:

Meşgul müydüler bari? (Çok iş yapıyorlar mıydı?)

Esnaflık tabiatı gereği (1) meşgulpesenttir, (2) çokluk sevicidir, (3) çeşitlendiricidir, çünkü müşteri trafiğiyle değerlenir: Esnaflık meşgalesi (business) müşteriler çoğalsın diye ürünleri çeşitlendirmekten mürekkeptir.

Okumaya devam et →

5 Yorum

Filed under Şey

Seda — derleme

untiYazılar tek tek linklerden ya da kitabın etiket sayfasından (Seda) okunabilir.

Işık Barış Fidaner

İçindekiler

— Ne Yazık Ki Kandırılmış Olmak: Muhaberat ve Hazımsızlık: Sıfırıncı ve Altıncı Hisler

— Seda Kavramı İmletir, Sessel İmge Kavramı Göstermez: Tahsin Yücel Saussure’ü Anlamayınca Biz De Anlamamış Sayıldık

— Müşkül Şehir: Seda-Kavram Bağının Politik Karşılığı

— Eril ve Dişil Örtbas: Bedenime Sahip Olabilirsin Ama Ruhuma Asla!

+ Dilde İşaretin Tabiatı (Ferdinand de Saussure):

1) Seda Kavramı İmletir

2) Keyfilik İlkesi ve Doğrusallık İlkesi

— Jaklakanya Seyrüseferi 4: Turistik Animatör, Yerliş Rehber, Gerçek Rehber

— Zanla Telafi: Oku Baban Gibi Eşek Olma

— Paspar Tuhafiye

Diğer derlemeler

声 : ses, seda, gürültü, ton, ün

Yorum bırakın

Filed under Kitap

Eril ve Dişil Örtbas: Bedenime Sahip Olabilirsin Ama Ruhuma Asla! — Işık Barış Fidaner

tate

Yeşilçam klişelerinden biri de tecavüzü örtbas eden şu cümledir:
Bedenime sahip olabilirsin ama ruhuma asla!

Eril veya dişil tarzda olmasına göre örtbastaki vurgu yer değiştirir:
1) Eril örtbas: (Bedenime sahip olabilirsin ama) Ruhuma asla!
2) Dişil örtbas: Bedenime sahip olabilirsin… (ama ruhuma asla!) Okumaya devam et →

1 Yorum

Filed under Şey

Müşkül Şehir: Seda-Kavram Bağının Politik Karşılığı — Işık Barış Fidaner

mesgul

Saussure’cü dilbilim seda-kavram bağının ‘keyfi=arbitraire’ niteliği üzerine kuruludur, Lacancı psikanalizde ‘keyfiyet=jouissance’ aynı bağın politik yönüne işaret eder, standart dilbilimin ufkunu aşan ses benzerliklerinin politik karşılığına Lacanca ‘lalangue=dilmeden’ denir [1]. Son günlerde duyurulan bir serginin başlığı tam olarak bu gerçekliğin bir tezahürüdür:

Meşgul Şehir: İşgal İstanbul’unda Siyaset ve Gündelik Hayat

Sergi afişinde ‘işgal altında’ yerine ‘meşgul’ denmesiyle kulakları tırmalanan kamuoyu iki ana gruba ayrıldı:
1) ‘Pek hoş olmuş, yaratıcı esprinizi beğendim, tebrikler’ diyenler.
2) ‘Kuralları ihlal etmeniz gülünç olmuş, bir daha olmasın’ diyenler.

Benimse kulaklarım tırmalanmadı çünkü afişteki semptomu yorumladım:
3) ‘İşgal altında’ya ‘meşgul’ demek ‘tecavüz’e ‘ilişki’ deme eşdeğeridir.

Okumaya devam et →

7 Yorum

Filed under Şey

Seda Kavramı İmletir, Sessel İmge Kavramı Göstermez: Tahsin Yücel Saussure’ü Anlamayınca Biz De Anlamamış Sayıldık — Işık Barış Fidaner

Tahsin Yücel’in Saussure yorumunu temellendiren Dilsel Teslis (gösterge-gösteren-gösterilen) şu formülle desteklenir [1]:

Sessel imge kavramı gösterir.

Bu formülü şöyle okuyun:

A B A’ B’.

Bu formülün işlevi A‘ların gizemini (ses-kavram bağını) B‘lerin totolojisiyle (imgenin göstericiliği ile) dikişlemektir:

A) Dildeki ses-kavram bağı gizemlidir, onu kimse bilemez.
B) İmgeler her zaman göstericidir ve bunu herkes bilir.

Dikkat edin: A’ların derin gizemini B’lerin sığ totolojisiyle dikişlemek sahteciliktir! A’lar dilin kendisidir, yani formülün varlık sebebini oluşturan evsahipleridir, B’ler ise salonu ele geçirip evsahiplerini mutfağa gönderen davetsiz misafir rolündedir. Okumaya devam et →

5 Yorum

Filed under Şey

Paspar Tuhafiye

tuhafiye

Paspar Tuhafiye mi o da nesi?
Paspar ne tuhaf isim, yoksa, yoksa…

“Şahane//Pes Perdesi: Pas, Passé, Impasse, La Passe”

3 Yorum

Filed under Resim

Jaklakanya Seyrüseferi 4: Turistik Animatör, Yerliş Rehber, Gerçek Rehber — Işık Barış Fidaner

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

raiders

İlk Indiana Jones filminin en başında dehşete kapılan yerliş rehber fıymak üzere

(öncesi: Jaklakanya Seyrüseferi 3: Bilgilenmek Değil Bilebilmek İçin)

Jaklakanya rehberleri üçe ayrılır (hayali, simgesel, gerçek):

1) Turistik Animatör: Atraksiyoncudur, biraz şundan biraz bundan bahsederek lunaparktaki korku tüneli veya komik aynalı labirent gibi şovlarla hoşça vakit geçirmenizi sağlar. Ona göre siz eğlendirilecek anonim kalabalıktaki herhangi birisiniz. Havalı kostümler giydiğinde dahi şövalye görünümlü ‘şov al ye!’dir. Onda bulacağınız Hayali Lacan, kendi kişisel gölgenizi yansıtan bir göldür olsa olsa. O tatlısu ortamında inşa edilen Egolara fazla güvenmeyin çünkü orada ‘her anlama bir yanlış anlamadır’, Ekho’ya kulaklarını tıkayan Narkissos göldeki hayaline hapsolur [1].

Okumaya devam et →

9 Yorum

Filed under Şey