Tag Archives: Lacan Dersleri

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(İngilizcesi ve Almancası, Cinsel fark ve özyineleme)

Lacancı psikanalizin şekillendirdiği ve Slavoj Žižek gibi düşünürlerin katettiği geniş kuramsal manzara içinde, cinsiyetlenme formülleri kadar yoğun, muğlak ve ısrarla kışkırtıcı çok az kavram vardır. Žižekçiler için bu formüller tanıdık bir zemindir — ürkütücü derecede tanıdık, denebilir — öyle bir zemin ki, özne, istisna ve tamamlanamazlık imkânsızlığı, nihai kapanışı reddeden bir mantıkta birleşir. Žižek, kendine özgü diyalektik dönüşlerinde, evrenseli kuran istisnaya ve dişil öznelliği karakterize eden “tamamsız” yapıya sık sık atıfta bulunur. Ancak bu formüller ne kadar sık anılsa ve yeniden anılsa da, hâlâ kaçamak kalırlar, soyut biçimsellik ile opak simgesellik arasında askıda kalırlar.

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(İngilizcesi ve Almancası, Mantıksal gerektirmenin cinsiyeti)

Lacancı psikanalizin esrarengiz örgüsünde, arzunun dile dolandığı ve öznenin bir kopuş aracılığıyla belirdiği noktada, hem en şaşırtıcı hem de en aydınlatıcı yapılardan biriyle karşılaşırız: cinsiyet formülleri. Lacan, bilinçdışının haritacısı olarak, eril ve dişil konumları simgesel bir uçurumun iki yanına yerleştirir. Ancak her bir taraf, kendi içinde görünürde çelişkili olan iki önermeyi barındırır—doğruluk-değerleri açısından mantıksal olarak denk olmalarına rağmen, varoluşsal tatları bakımından kökten farklıdırlar.

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(İngilizcesi ve Almancası, Özgürlük ve sınıf özdeşimi)

Özgürlük nedir? Sadece zincirlerin olmaması mı, baskıcının sessizliği mi, istediği gibi dolaşma, konuşma, eyleme geçme ve yaşama yetisi mi? Yoksa çok daha karmaşık bir şey midir: simgesel evrenimizin dokusuna örülmüş, kim olduğumuzu ve kim olmamıza izin verildiğini tanımlayan toplumsal makinenin içine gömülmüş bir olgu mu?

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(İngilizcesi ve Almancası, Lüzum ve Keyfiyet)

Bir fısıltıyla başlar ve bir çığlıkla son bulur: “Keyif al!”
Bu sıradan bir öneri değildir, dostane bir teşvik hiç değildir. Bu, üstbenin derinliklerinden yankılanan bir buyruk, bir talep, durmak bilmeyen bir zorunluluktur; Lacan’ın böylesine canlı biçimde hayata geçirdiği hayaletimsi sesin kendisidir bu. Slavoj Žižek, Lacan’ın labirentimsi mimarisinin daimi yorumcusu olarak bu çelişkili buyruğu — “Keyif al!” — tekrar tekrar dile getirir, ama onun en derin çelişkisini hiçbir zaman çözmez.

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(İngilizcesi ve Almancası, Fetiş ve Semptomda Yetkilenme ile Bedenlenme)

Öznelik kavramının karmaşık mimarisi içinde, bazı süreçler hem temel hem de kaçıcı bir nitelik taşır; bunların başında yetkilenme eylemi gelir: imleyeni söyleme, bir eşikten geçme, duyulma ve tanınma hakkı, itkisi ve kudreti. Bu sadece yasal ya da politik meşruiyet meselesi değildir; aynı zamanda psikanalitik bir bilmecedir: bir özneye bir imleyeni dile getirme, bir eşikten geçme, duyulma ve tanınma yetkisini veren şey nedir?

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(İngilizcesi, Almancası, Kabul ve Reddin Dört Derecesi)

Kabul ve Reddin Dört Derecesi (Nümerik Söylemler) 🎙️

Giriş: Kabul ve Reddin Sorunsalını Çerçevelemek

Lacancı psikanalizin merkezinde, öznelliğin dil aracılığıyla katı bir biçimde formülleştirilmesi yatar. Jacques Lacan, simgesel düzeni şu aksiyomla tanımlar: bir imleyen, özneyi başka bir imleyen için temsil eder. Bu formülasyon, özneyi kendi kendine mevcut bir varlık olarak değil, bir imleyen zincirinde bir konum—temsiller arasında bir kaybolma noktası—olarak kurar. Bu bakış açısına göre özne, bir dil gibi yapılandırılmış olan simgesel düzen tarafından oluşturulur. Her anlamlandırma eylemi, aynı anda bir ikame eylemidir; burada özne, bir imleyenden diğerine geçişte hem açığa çıkar hem de silinir.

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(Uzakın (extimate))

Lacan’da Uzakın ve İçli Dışlı Olmak Üzerine (Nümerik Söylemler) 🎙️

“Extimate” kavramı, ilk bakışta yadırgatıcı gibi görünen ancak derinlikli bir inceleme sunulduğunda ufuk açıcı bir çerçeveye dönüşen, modern düşünce ve psikanalizin sınırlarında konumlanmış eşsiz bir terimdir. Türkçede tam karşılığı olmadığından, bu kavrama en yakın anlatım “içli dışlı” ifadesiyle sağlanabilir. Sözcüğün İngilizce kökeni, “external” (dış) ve “intimate” (içsel, kişiye özgü) kelimelerinden harmanlanarak elde edilmiş izlenimi uyandırır. Tam da bu nedenle, insanın iç dünyasındaki en mahrem gerçeklikle dış çevre arasındaki incelikli ilişkiyi aynı potada eritir. Buradaki kayda değer nokta, bireyin bilinçdışının saklı kalmış yanlarıyla toplumsal düzenin katı sınırları arasındaki gerilimin, kimlik, arzu ve varoluş boyutlarında kendini gösteriyor olmasıdır. “İçli dışlı” sıfatı ise, Türkçede hem sıcak bir yakınlığı hem de dışarıdan gelen etkilerle iç dünyayı buluşturma gayretini ima eder. Bu makale, söz konusu çarpıcı kavramı mümkün olduğunca derine inerek açıklayacak, okurun zihninde daha önce açılmamış pencereler aralamaya çalışacaktır.

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(Turing Makinesi ve Lacan: Yazma ve Durma)

1. Giriş: Hesaplama ve Psikanalizin Kesişimi

Bilgisayarların matematiksel temelleriyle Jacques Lacan’ın psikanalitik kuramı ilk bakışta birbirinden oldukça farklı disiplinler olarak görülebilir. Bir yanda mantık ve matematik denklemleriyle ifade edilen, soyutlama düzeyinde “evrensel” kabul ettiğimiz Turing makinesi (TM); diğer yandaysa bilinçdışı işleyiş, özne, arzu ve dil gibi kavramlarla operasyona sokulan psikanalitik düşünce. Ancak yazmak ve durmak (ya da yazmayı bırakmak) temaları üzerinden bu iki alanı bir araya getirdiğimizde, ortaya son derece çarpıcı bir kesişim alanı çıkar.

🦋🤖 Robo-Spun by IBF 🦋🤖

浪🧩📞 LACAN DERSLERİ 浪🧩📞

(Lacancı Özne: Kök Salma ve Uzanım: Sütur ve Südur, Sütur-Südur)

GİRİŞ: İnsanın ve Simgelemenin Sınırları

Lacancı psikanaliz özneyi, biyolojik varlıkla sınırlı olmayan, dilsel ve simgesel bir yapının içinden geçen bir oluş olarak kavrar. Dolayısıyla özne dediğimiz şey, yalnızca düşünen ya da bilinçli bir insan değil, simgesel düzenin kesintisiyle biçimlenmiş, arzunun yapısal boşluğu etrafında kurulmuş bir “olay”dır. Bu bağlamda Lacan’ın sıkça yinelediği “özne, bir imleyenin bir başka imleyen üzerindeki etkisidir” formülü, özneyi dilin içinde kurulan bir temsil zinciri olarak tanımlar. Simgelemenin yeri burasıdır: İnsanı özne yapan şey, onun “dile sahip olması” değil, dil tarafından “ele geçirilmiş” olmasıdır.