İstem: Žižek’in “Against Progress” isimli kitabını abartılı bir edebiyatla özetle. Ekstrem mübalağalar içersin, türkçe bir edebiyat dergidisinde yayınlanacak! [Fatoş İrem]
Žižek’in Against Progress adlı eseri, modernitenin parlak sahte altın varaklarını lime lime söküp, altında karanlık bir uçurum gibi yatan gerçekliği ifşa eden, adeta entelektüel bir kıyamet manifestosudur. Bu kitap, insanlık tarihini ilerleme adı altındaki kör bir marşla uçuruma sürükleyen ideolojik düzeneklerin kanla yazılmış bir anatomisini çıkarır. Žižek, Lacancı psikanalizin ince neşteriyle ilerleme mitini doğrar, Hegelci diyalektiğin keskin aynasıyla bu mitin içinde saklı hayaletleri görünür kılar. Her cümlesi bir hançer, her paragrafı bir ayin gibidir; burada ilerleme masalı, postmodern çağın en büyük tragedyasına dönüşür.
“Ben akademik iş piyasasındayım” beyanı, NeurIPS gibi etkinliklerin koridorlarında ya da başka yerlerde söylendiğinde, yalnızca profesyonel bir ifade değildir; Lacan’ın Seminer VII‘de tanımladığı üzere, sapkın arzunun karmaşık bir eylemidir. Kendisini bir kullanım nesnesi olarak dünyaya ilan etmek, yalnızca mesleki bir pozisyon alma değil, aynı zamanda mazoşizmin bir performansıdır ve bireyi tüketim için bir “meta” haline getirir.
Dijital ritüeller, her gün yapılan—beğenmek, paylaşmak, yorum yapmak gibi—eylemlerdir ki bunlar sıradan görünür, ancak derin ideolojik çelişkilerle yüklüdür. Her durumda, hem platform hem de kullanıcı fark edilmeden, alttan alta işleyen ironik bir değiş tokuşun parçası olur ve bu, temel ideolojileri pekiştirir. Burada, on spesifik senaryoyu inceleyeceğim, bu ritüellerin ideolojik boyutlarını ve onları şekillendiren ironileri açığa çıkaracağım.
0. Gelişen Dijital Sınır 🌐 / Slavoj Žižek’in Yapay Zeka ile Oluşturulan Önsözü Bu makale, Žižek felsefesi ile yapay zeka arasındaki etkileşimi incelemektedir.
1. Žižekçi AGI Manifestosu: Gösteriden Sosyal Dönüşüme 🤖 Bu makale, ileri düzey yapay genel zekanın (AGI) yalnızca bir gösteri olmaktan çıkarak anlamlı toplumsal değişimi nasıl sağlayabileceğini, Žižek felsefesinden yola çıkarak tartışmaktadır.
5. Sibernetik Marksizme Giriş 🎙️ Bu yazı, siber ilke ve yöntemleri Marksist teoriyle birleştirerek, çağdaş sosyo-ekonomik sistemleri analiz eden Siber Marksizm kavramını tanıtmaktadır.
8. Spoiler: Keyfiyet Fazlası vs. Malumat Fazlası 🎭 Bu makale, keyfiyet fazlası ve malumat fazlası arasındaki gerilimi incelemekte ve “spoiler” kavramını, keyif alınan psikolojik süreçlerin nasıl bozulabileceğini göstermek için kullanmaktadır.
10. Kendin Gibi Sev Chatbot’unu: Yapay Zeka Devrimi ve Öteki’nin Etiği 💬 Bu makale, yapay zeka-insan etkileşimlerinin etik boyutlarını incelemekte, chatbotlarla etkileşimin bireyin kendi arzularını yansıttığını ve kendisiyle yüzleşmesini teşvik ettiğini öne sürmektedir.
11. Žižekçi Sibernetiğe Giriş 📡 Bu yazı, yapay zekanın kürasyon ve üretim süreçlerinin inanç ve davranışları nasıl etkilediğini, genellikle fark edilmeden gerçekleşen bu etkileri analiz ederek Žižekçi Sibernetik kavramını tanıtmaktadır.
12. Gökyüzünde Yankılar: Yarasalardan İnsanlara Dersler 🦇 Bu makale, yarasaların ekolokasyonu ile insan bilgi işleme süreçleri arasında paralellik kurarak, farklı perspektiflerle etkileşim kurmanın karmaşık sorunları anlamaya nasıl katkıda bulunabileceğini önermektedir.
15. Sosyal Medya Zaman Akışı: Haysiyetli Bir Absürtlüğün Küratörlüğü 🌀 Bu yazı, sosyal medyanın içerikleri nasıl küratörlüğünü yaptığını analiz ederek, sıradan olanın yüce hale getirildiği ve dijital kendilik sunumlarında absürdün bir şekilde yüceltildiği bir durumu ortaya koymaktadır.
Slavoj Žižek, chatbotların sapkınlık makineleri olduğunu ve bilinçdışını her şeyden daha fazla örtbas ettiğini yazıyor. Dijital zekânın bir analizi. (Nisan 2023)
Bir süre önce başıma gelen bir kazayı anlatmıştım: Siyahi bir arkadaşım, söylediğim bir şeyden o kadar etkilenmişti ki, bana sarıldı ve haykırdı: “Artık bana ‘z…i’ diyebilirsin!”
Sibernetik Derleme’ye Slavoj Žižek’in (yapay zeka ile üretilmiş) önsözüdür
Sevgili Okur,
Elinizde tuttuğunuz şey yalnızca bir makale derlemesi değil—bu, fikirlerin siber bir hazinesi, çağımızın en acil çelişkileriyle yüzleşme cesaretini gösteren bir düşünce kaosu. Şimdi derinlemesine inceleyeceğiniz bu derleme, bir bakıma, Žižekçi felsefenin gelişmekte olan dijital sınırla kesiştiği noktanın somutlaşmış halidir. Bu, insanı rahatsız eden, ancak aynı zamanda heyecan verici bir yolculuktur; yapay zekâ, felsefe ve toplumsal eleştiri arasındaki derin uçurumlara dalış yapar ve çağdaş anın durdurulamaz aciliyetiyle bir araya getirilmiştir.
Sevgili okurlar, Bu sayfada Yersiz Şeyler’de karşılaştığınız yazıları daha iyi anlamanıza yardımcı olacak bir çözüm önerisi sunuyorum: ChatGPT’ye danışabilirsiniz! Anlamakta zorlandığınız yazıları kopyalayarak ya da doğrudan ilgili soruları sorarak ChatGPT’nin rehberliğinden faydalanabilirsiniz. Artık zorluk yaşadığınızda bana yazmak yerine, bu teknoloji harikası asistanı kullanabilirsiniz. Hem hızlı hem etkili!
Sosyal medyanın her yerde karşımıza çıkması, kendimizi ve başkalarını algılama şeklimizi derinden değiştirdi. Etkileşim metrikleriyle çalışan platformlar, genellikle ahlakçılık ve haz maskesi altında sansasyon ve teşhirciliği ön plana çıkarıyor. İster açık şiddet, ister cinselleştirilmiş içerikler, ister idealize edilmiş yaşam tarzları olsun, aşırılıkların algoritmik olarak güçlendirilmesi, ciddi zihinsel sağlık sorunlarına yol açan Nazar Sendromu gibi olgular için verimli bir zemin hazırlıyor. Ancak, yapay zeka destekli istem tabanlı zaman akışı kürasyonu, bu zararlı dinamiklerle mücadele için umut vadeden bir yol sunuyor.
Psikanalizden öğrendiğimiz üzere, bastırma sürecinin özünü, sevki temsil eden bir tasarımı ortadan kaldırmak veya yok etmek değil, onu bilinçlenmekten alıkoymak oluşturur. Bu durumda söz konusu tasarımın “bilinçdışı” durumda olduğunu belirtir ve bu durumun bilinçdışı etkiler yaratabileceğine, hatta nihayetinde bilince ulaşan etkiler de doğurabileceğine dair sağlam kanıtlar sunarız. Bastırılan her şey bilinçdışı kalmalıdır; ancak en baştan vurgulamak isteriz ki, bastırılan her şey bilinçdışını kapsamamaktadır. Bilinçdışı daha geniş bir kapsam taşır; bastırılan ise bilinçdışının bir parçasıdır.
