Category Archives: Şey

Hakim ve Hekim — Işık Barış Fidaner

Hakim ve hekim arasındaki temel farkı tık tık fıkralarıyla (knock knock joke) sahneleyelim:

(Tık tık) / Kim o? / Hakim! / Ha? Kim? / Ha denmez efendim denir!
(Tık tık) / Kim o? / Hekim. / He… Kim? / He he benim bendim!

Okumaya devam et →

9 Yorum

Filed under Şey

Ne-densiz hediye: Nerede çokluk, orada… imleyen! — Işık Barış Fidaner

boku

Freudcuların iyi bildiği gibi kıç dürtüsü yetkilerle yakından ilişkilidir: Çocuklar düzeni kargaşadan ayırt etmeyi ve yetkinin ne demek olduğunu tuvalet eğitimiyle öğrenirler. Ders kitaplarında şöyle anlatılır:

[Tuvalet eğitiminde] yetişkinler çocuğun nereye ne zaman dışkı yapabileceğine kısıtlamalar getirirler. Yaşadığı bu ilk yetki çatışmasının tabiatı çocuğun yetki tarzlarıyla gelecekte kurabileceği bütün ilişkileri belirleyebilir. (“Freud’da Beş Psikoseksüel Gelişim Aşaması” Saul McLeod; ayrıca bkz “Anal stage” Wikipedia)

Okumaya devam et →

9 Yorum

Filed under Şey

Boşbeleş işler dil gibi yapılanmıştır — Işık Barış Fidaner

Barış aktivisti, antropolog David Graeber, 59 yaşında hayatını kaybetti

David Graeber yakınlarda vefat etmeden önce yazabildiği son makalede boşbeleş işlerin “rüya işi” olduğunu söyledi [1]. Kitaplarında zaman zaman Freud ve Lacan’a değinmiş olsa da özünde Freudcu “rüya işi” terimine bugüne dek hiç başvurmamıştı. Bu terime niye başvurduğunu ona şahsen sorma şansımız artık olmasa da, Freudcuların boşbeleş işleri toplumsal bir semptom olarak yorumlaması dileğini ifade ettiğini tahmin edebiliriz. Öyleyse onu karşılıksız bırakmayalım.

Okumaya devam et →

8 Yorum

Filed under Şey

Damdan Düş, Er Gibi: Erişimiznu’nun Laneti, Ekhosensiz Olmaz — Işık Barış Fidaner

vlcsnap-2022-06-18-01h14m06s808

Her eşiğin başında bir eşikbaşı bekler (threshold guardian) ve her eşikbaşı Erişimiznu Tanrısına elçilik etmektedir (la passe). Vekili değil elçisidir çünkü onun adına size bir beyanat vermez, onun adına size bir bilmece sorar.

Ama her bilmecenin birçok yanıtı olduğu için Erişimiznu’yu hep bir ihtiyat payıyla dinlemelisiniz (take with a grain of salt). Apaçık bir olguya işaret eder gibi “tuz aktır” dense de siz “tuzaktır” yankısını duymalısınız, yutmamalısınız.

Okumaya devam et →

12 Yorum

Filed under Şey

Dört Bilgutekin duyurdu: Erişimiznu destursuz kol gezmektedir ve mağara-niyet ihlalleri başlamıştır!

Boğaziçili Dört Bilgutekin’in duyurduğuna göre Börektirlik direktifiyle Bilguşula’da yapılan bazı uğursuz ayinlerle Erişimiznu Tanrısının yerleşime çağırıldığı anlaşılmaktadır.

Çok tehlikeli ve kötücül bir Tanrı olan Erişimiznu’nun geçmişte çok sayıda mağara-niyet ihlallerine yol açtığı tecrübeyle sabittir: Erişimiznu girdiği bütün yerleşimlerde yerçekimi güçleriyle nüfuz ettiği ahaliyi dalga dalga sürükleyerek kendi niyetlerine aykırı mağaralara hapsetmektedir.

Ne yazık ki duyuru üzerine Börektirlik devreye girmiş ve kara lamanın kamp aynasında topladığı bilguçoğul büyüleri salarak bu dört adamı Bilgutekinsiz bırakmış ve böylece mağara-niyet ihlalleri zincirini başlatmıştır.

4 Yorum

Filed under Şey

Diyalektik Ateizm: Tanrının Fanilik Haseti ve Kayıp Erek Efsanesi — Işık Barış Fidaner

Din ve ateizmi karşı karşıya koyarsanız şunları görürsünüz:
1) Din: Tanrı erekli bir gayrifanidir, istikamet verici ve yazgılayıcıdır.
2) Ateizm: İnsanlar ereksiz fanilerdir, istikametsiz evrime uyarlar, yazgılanmamış devrimler yaparlar.

Oysa bu tabloda hem birbirinden kopuk hem de ters ilintili sayılan fanilik ve ereklilik bizi ölümlü kılan iki boyuttur:
1) Fani olmamız birinci (biyolojik) ölüme tabi olmamızdır.
2) Erekli olmamız ikinci (simgesel) ölüme tabi olmamızdır.

Okumaya devam et →

5 Yorum

Filed under Şey

Turbacracy/Turbo-crazy/Dur-bak-rasi: Güncel İğdiş İlkesi Anonim Kalabalık Fetişidir — Işık Barış Fidaner

🧵⚙️💪🏻 TEZGÂH 🧵⚙️💪🏻

magrit

Hava almak hem sizi daraltan bir bunaltıdan sıyrılıp ferahlamanız demektir (soluklanmak) hem de havanızı almanız yani eliniz boş kaldığı için yeniden aynı bunaltıya geri dönmeniz demektir (solgu) [1]. Peki güncel soluma-solma döngülerimizin kanalize olduğu sosyal medya sistemi acaba hangi ilkeyle idare edilmekte?

Sosyal medyada bunalan insanların hava almak için açtıkları menfezlere influencer deniyor [2]. Influencer sıfatını hak etmek için takipçi/etkileşim sayınızın şu veya bu çıtayı aşması gerektiği söylenir. Oysa bu tip sıfatlardan bağımsız olarak “takip/etkileşim sayısı”nın yetkilendirici (gündem belirleyici) bir çıtaya dönüşmesi mevcut medya sisteminin dayandığı iğdiş ilkesini anlamamız için gereken ipucunu verir.

Okumaya devam et →

22 Yorum

Filed under Şey

Ah, Es, Es Piri, Haseki ve Esas: a, $, S1, S2, S(Ⱥ) — Işık Barış Fidaner

Lacan’da dört söylem dört öğeden oluşur:

küçük a nesnesi            $           S1            S2

Bunların kavramlara tercümesi şöyledir:

nesne-sebep           bölünmüş özne           esas-imleyen           bilgi

Dürtü nesnel, arzu öznel olduğuna göre, dört öğeyi şöyle özetleyelim:

dürtü           arzu           imleyen           bilgi

Okumaya devam et →

4 Yorum

Filed under Şey

Otomatizmin Berisinden Gelip Dokunan Gerçek — Işık Barış Fidaner

Lacan 11’inci seminerde otomatizmin (automaton) “ötesinden” gelip dokunan (tuché) gerçek’ten söz etmişti. Geleceğe değil geçmişe ait olduğuna göre gerçek ötelerden ziyade berilerden gelip otomatizme dokunmuş olmalıdır. Şimdi gelin otomatizmi adım adım geri sararak o beriliği katedelim:

itim → otomatizm
Drang → automaton

Otomatizmin hemen öncesinde dürtünün itimi vardır. Soyut bir itimin nicel ölçüsü, duyusal somutlukları şematik modellere indirgeyen bilimselci izahatın varabildiği son durak olsa da (existence: içerim), soyuttan başlayarak giderek somutlaşacak analizin daha yeni kalkış yapacağı duraktır (ex-sistence: dışarım): “Bu itim acaba neye direnç gösteriyor?” sorusuyla itimin bir adım öncesine geçilir:

Okumaya devam et →

5 Yorum

Filed under Şey

Helalsap ve Hesaplal — Işık Barış Fidaner

Türkiye’de politik muhalefeti kaygılarına göre sınıflandıralım:

1) “Helalleşmezsek gene sap gibi ortada kalırız” diyenler.
2) “Hesaplaşmazsak gene lal olup köşemize çekiliriz” diyenler.

Kemal Can’ın iki yaklaşımı sentezleme önerisi (Medyascope) şu anlama gelir:

He lal! He sap! Hem lal hem sapa he!

Bu sentez iki şekilde formülleşebilir:

1) he (lal + sap) = helalsap
2) he (sap + lal) = hesaplal

Okumaya devam et →

2 Yorum

Filed under Şey